یعنی چه
در مفهوم اخلاقی و اجتماعی، به کسی گفته میشود که در حضور فرد ادعای دوستی و صداقت دارد اما در پشت سر رفتار دیگری نشان میدهد. در معنای مادی، به شیئی مانند پارچه، سکه یا طبل که دو طرف یا دو رویه قابل استفاده دارد میگویند. همچنین در برخی گویشها مانند ملایری به معنای دروغ و ناراستی ثبت شده است.
تلفظ
تلفظ صحیح این واژه به صورت «دو» (با ضمه روی حرف دال) و «رو» (با صدای او کشیده) است که به صورت پیوسته و بدون وقفه خوانده میشود.
در جدول
واژه دورو در جدولهای متقاطع معمولاً به عنوان پاسخ برای شرحهایی چون ریاکار، منافق یا دوچهره کاربرد دارد و دقیقاً از ۴ حرف تشکیل شده است.
به انگلیسی
در زبان انگلیسی واژههای متعددی برای رساندن مفهوم دورویی وجود دارد که رایجترین آنها برای ویژگی افراد Two-faced (دوچهره) و Hypocritical (ریاکار) است.
به عربی
در زبان عربی مفهوم دورویی اخلاقی با واژههای منافق و ذوالوجهین (صاحب دو چهره) بیان میشود و مفاهیم مصدری آن نفاق و ریاء هستند.
به ترکی
در زبان ترکی استانبولی، واژه «İkiyüzlü» به معنای دوچهره یا دورو برای اشخاص و «İkiyüzlülük» برای مفهوم و اسم مصدر دورویی استفاده میشود.
به فارسی
این کلمه کاملاً فارسی و مرکب از دو جزء «دو» + «رو» است. مترادفهای آن شامل منافق، ریاکار، سالوس، مزور، غماز و دوزبان است. واژههای متضاد آن صمیمیت، یکرنگی، صداقت، صادق، مخلص و بیریا هستند. از همخانوادههای آن میتوان به دورویی، روی، رویا و روبرو اشاره کرد.
نماد چیست
در ادبیات و فرهنگ فارسی، «گل رعنا» (گلی با دو رنگ زرد و سرخ)، «آینه» (به دلیل نمایش تصویر در یک سو و پنهان کردن پشت خود)، «طبل دورو» و «قلم دوزبان» به عنوان نمادهای مادی مظهر تضاد ظاهر و باطن یا همان دورویی به کار میروند. در مفهوم کلی اخلاقی نیز نماد دوچهره بودن و ریاکاری است.
جمعبندی و توضیح کامل دورو
واژه «دورو» در فرهنگ لغت فارسی به دو معنای مادی و کنایی به کار میرود. در معنای مادی به هر شیئی که دارای دو رویه یا دو وجه قابل استفاده باشد (مانند پارچه یا سکه) اطلاق میشود؛ اما کاربرد عمده و وسیعتر آن در ادبیات اخلاقی و اجتماعی، اشاره به فردی دارد که ظاهر و باطنش با یکدیگر همخوانی ندارد و در حضور و غیاب افراد رفتارهای متناقضی نشان میدهد.
این کلمه ریشه کاملاً فارسی دارد و از ترکیب دو جزء «دو» و «رو» ساخته شده است. هرچند خود واژه به صورت مستقیم در متن قرآن نیامده است، اما مفهوم اخلاقی آن کاملاً با واژههای «منافق» و «نفاق» منطبق است که در آیات متعددی به عنوان بیماری دل (فِي قُلُوبِهِم مَّرَضٌ) توصیف شدهاند. در فرهنگ و ادبیات کلاسیک فارسی نیز از نمادهایی چون گل رعنا و آینه برای تصویرسازی هنری این ویژگی ناپسند استفاده شده است.