یعنی چه
المنطقیات به معنای مباحث، قواعد و بخشهای نظری و آموزشی علم منطق است. این واژه در متون فلسفی و کهن، غالباً به عنوان عنوان یا نام مجموعهای از آثار و رسالههای منطقی دانشمندان (مانند کتاب المنطقیات ابونصر فارابی) به کار میرود که به بررسی اصولی استدلال و اندیشه صحیح میپردازند.
تلفظ
تلفظ صحیح این واژه با فتح ميم، سكون نون، كسر طاء، كسر قاف و تشدید یاء به صورت «المَنطِقیّات» است.
در جدول
این کلمه دقیقاً دارای ۹ حرف است و در جداول کلمات متقاطع به عنوان پاسخ برای راهنمای «مباحث یا کتب مربوط به علم منطق» استفاده میشود.
به انگلیسی
در زبان انگلیسی بسته به بافت متن، برای اشاره به مباحث منطقی از تعابیری چون Logical matters و برای اشاره به کتب و رسائل منطقی از Logical works استفاده میشود.
به عربی
این واژه اصالتاً عربی و اسم جمع مؤنث سالم است که از ریشه «ن ط ق» گرفته شده و در خود زبان عربی برای اشاره به مسائل علم منطق کاربرد دارد.
به فارسی
معادلهای فارسی دقیق این اصطلاح فلسفی، عباراتی نظیر «مباحث منطقی»، «مسائل منطق» و «کتب منطق» هستند که اصول سنجیده فکر کردن را تبیین میکنند.
در قرآن
عین واژهٔ «المنطقیات» در قرآن کریم ذکر نشده است؛ با این حال، کلمات همریشه با آن از ریشه «نطق» در آیات متعددی آمدهاند؛ مانند واژه «مَنْطِق» در آیه ۱۶ سوره نمل («عُلِّمْنَا مَنْطِقَ الطَّيْرِ») که در آنجا به معنی گفتار و زبان پرندگان است، و همچنین مشتقات فعلی دیگری نظیر «يَنْطِقُ».
جمعبندی و توضیح کامل المنطقیات
واژه «المنطقیات» یک اصطلاح تخصصی در حوزه فلسفه و حکمت اسلامی است که به مجموعه مباحث، قواعد، مسائل و مکتوبات مربوط به علم منطق اشاره دارد. این کلمه که ریشه در زبان عربی دارد، ساختاری جمع دارد و اصطلاحاً به هر آنچه که در مقوله استدلال صحیح و دوری از خطای اندیشه بگنجد، اطلاق میشود.
در تاریخ فلسفه، این عبارت شهرت خاصی به عنوان نام کتابها و رسالههای منطقی بزرگان دارد؛ برای نمونه، مجموعه آثار منطقی ابونصر فارابی با همین عنوان شناخته میشود. بنابراین، المنطقیات هم ابعاد نظری علم منطق را پوشش میدهد و هم به آثار مکتوبی که در این زمینه نگاشته شدهاند اشاره دارد.
اگرچه ریشه این کلمه یعنی «نطق» در قرآن کریم به کار رفته و مفاهیمی چون سخن گفتن یا زبان حیوانات را اراده کرده است، اما اصطلاح تخصصی المنطقیات کاربردی کاملاً علمی و فلسفی در راستای تبیین قواعد تفکر ساختاریافته دارد.