یعنی چه
این واژه دو کاربرد کاملاً متفاوت دارد؛ در اصطلاح بنایی و معماری، به گچ، کاهگل یا دیواری میگویند که بر اثر رطوبت یا حرارت باد کرده، جلو آمده و توخالی شده است که معمولاً نشانهٔ فرسودگی و ریزش است. در کاربرد قدیمی و ادبی، به کسی یا چیزی گفته میشود که یک طبله (سینی، صندوقچه عطاری یا طبل کوچک) همراه خود دارد.
تلفظ
واژه از ترکیب «طَبْله» (با سکون باء و فتحه لام) و پسوند فاعلی/ملکی «دار» ساخته شده است.
در جدول
در جدولهای متقاطع کلماتی نظیر بادکرده، شکمداده، آماسکرده و طبقدار به عنوان پاسخ این واژه شناخته میشوند.
به انگلیسی
بسته به متن تخصصی معماری یا ادبی، معادل انگلیسی آن تغییر میکند.
به عربی
برای کاربرد ساختمانی از واژه منتفخ و برای کاربرد سنتی از حامل السینی یا ذو طبلة استفاده میشود.
به فارسی
برابرهای اصیل و روان فارسی این واژه شامل بادکرده، برآمده، مجریدار و پیشخدمت (در معنای سینیدار) است.
نماد چیست
در حوزه ساختمان، این واژه نماد خرابی پنهان، سستی بنا و هشدار برای بازسازی است. اما در ادبیات کلاسیک، صفتِ طبلهٔ عطار است که به عنوان نمادی از مخزن اسرار، زیبایی، رازداری و ارایه کالاهای ارزشمند و خوشبو (مانند مشک و عطر) به کار میرود.
جمعبندی و توضیح کامل طبله دار
واژهٔ «طبلهدار» از آن دست اصطلاحاتی است که در دو دنیای کاملاً مجزا، معانی کاملاً متفاوتی به خود گرفته است. در دنیای اول که ادبیات سنتی، واژهشناسی و تاریخ است، این کلمه به معنای دارنده یا حملکنندهٔ «طبله» (سینی بزرگ، صندوقچهٔ کوچک عطاری یا طبل) به کار میرود. در این بستر، کلمه یادآور تشریفات، پذیرایی و یا مفهوم معروف «طبلهٔ عطار» در شعر سعدی است که نمادی از ذخیره کردن نیکیها و زیباییها به شمار میرود.
در دنیای دوم که حوزهٔ معماری، بنایی و مهندسی عمران است، طبلهدار صفت فاعلی برای سقف یا دیواری است که به علت نفوذ رطوبت یا حرارت، لایهٔ گچ یا کاهگل آن باد کرده و از سطح اصلی جدا شده است. این اصطلاح فنی در بنایی اهمیت زیادی دارد چرا که وضعیت طبلهدار، هشداری جدی برای سستی سازه و ریزش احتمالی آن بخش از دیوار یا سقف تلقی میشود.