یعنی چه
نیمهتراوا صفت برای غشا، پرده یا محیطی متخلخل است که دارای نفوذپذیری انتخابی یا گزینشی است؛ به این معنا که به برخی از مولکولها یا سیالات (مانند آب و حلالهای کوچک) اجازه عبور میدهد، اما جلوی عبور مواد دیگر (مانند نمکها، املاح و مولکولهای بزرگتر) را میگیرد.
در جدول
در پاسخ به سؤالات جدول کلمات متقاطع برای مفهوم غشای دارای نفوذپذیری انتخابی، عبارت «نیمه تراوا» با ۹ حرف پاسخ دقیق و استاندارد است.
به انگلیسی
واژه انگلیسی Semipermeable از پیشوند semi (نیم) و permeable (نفوذپذیر) ساخته شده است. در زیستشناسی مدرن از اصطلاح دقیقتر گزینشپذیر نیز استفاده میشود.
به عربی
در زبان عربی برای توصیف این پدیده علمی، از اصطلاحاتی مانند غشاء شبه نافذ یا شبه نفوذی و در برخی متون علمی قدیمتر از نصف ناضح استفاده میگردد.
به فارسی
معادلهای فارسی اصیل و مصوب این واژه شامل «نیمهنفوذپذیر»، «انتخابیتراوا» و «غشای گزینشی» است. کلمه تراوا از بن مضارع فعل تراویدن (به معنی چکیدن و تراوش کردن) گرفته شده است.
در قرآن
این اصطلاح علمی و ساختار واژگانی در قرآن وجود ندارد. با این حال، برخی مفسران علمی در تفسیر آیات مربوط به عدم اختلاط دو دریای شور و شیرین (مانند آیه ۱۹ و ۲۰ سوره الرحمن: بینهما برزخ لا یبغیان) مفهوم برزخ و حائل را به یک غشای نفوذپذیر مجاز تشبیه کردهاند.
نماد چیست
در علوم تجربی نماد غشای سلولی (Cell membrane) و فرآیند اسمز است و در نمودارها با خطچین (- - - -) یا اختصار SPM نشان داده میشود. در مفاهیم نمادین و غیرعلمی، به عنوان نماد مرز هوشمند، فیلتر و انتخابگری در ورود و خروج اطلاعات کاربرد دارد.
جمعبندی و توضیح کامل نیمه تراوا
واژه نیمهتراوا یک ترکیب علمی و مصوب در زبان فارسی معاصر است که از پیشوند «نیمه» و صفت فاعلی «تراوا» (از ریشه تراویدن به معنی تراوش کردن) ساخته شده است. این اصطلاح زیستشناسی و شیمی به غشا یا پردهای اشاره دارد که دارای خاصیت نفوذپذیری انتخابی است؛ به این صورت که مولکولهای حلال (مانند آب) به راحتی از آن عبور میکنند، اما مولکولهای درشتتر یا املاح حلشونده اجازه گذر از آن را ندارند.
مهمترین کاربرد طبیعی غشای نیمهتراوا در دیواره سلولهای زنده دیده میشود که وظیفه حفظ تعادل حیاتی سلول را بر عهده دارد. در صنایع مدرن نیز، از این خاصیت در فرآیند اسمز معکوس برای تصفیه آب و جداسازی املاح از مایعات استفاده گستردهای به عمل میآید. این کلمه در جدول کلمات متقاطع به عنوان یک پاسخ ۹ حرفی شناخته میشود.