یعنی چه
عبارت «صدق میکند» به معنای صادق بودن، صحت داشتن و انطباق کامل یک سخن، قانون، فرمول یا ادعا با واقعیت خارجی است. این واژه از ریشه عربی «صدق» به معنای راستی گرفته شده و در زبان فارسی، بهویژه در متون علمی، منطقی، ریاضی و فلسفی، برای نشان دادن برقرار بودن یک رابطه یا درست بودن یک گزاره در مورد یک مصداق خاص به کار میرود. در کاربرد روزمره نیز وقتی گفته میشود فلان اصل در این مورد صدق میکند، یعنی آن اصل درباره این موضوع کاملاً درست و صادق است.
تلفظ
تلفظ این عبارت در زبان فارسی به صورت «صِدق مےکُنه» (sedgh mikoneh) در حالت محاورهای و «صِدق مےکُنَد» در حالت رسمی است. حرف «ص» با کسره، «د» ساکن، «ق» ساکن، و فعل «میکند» با ضمه روی حرف «ک» خوانده میشود.
در جدول
در جدولهای متقاطع، کلمهٔ «صدق میکنه» دقیقاً دارای ۸ حرف است. اگر به عنوان طراح جدول به دنبال گزینههای جایگزین یا هممعنی هستید، عباراتی نظیر «درست است»، «صادق است» یا «برقرار است» میتوانند به عنوان پاسخهای همتراز استفاده شوند.
به انگلیسی
در زبان انگلیسی بسته به متن نگارش، از عبارات متفاوتی استفاده میشود. در متون ریاضی و منطقی عبارت «holds true» بیشترین کاربرد را دارد و در مسائل عمومی و کاربردی کلمه «applies» به معنی شامل حال شدن یا صدق کردن استفاده میشود.
به عربی
در زبان عربی، فعل مضارع «یَصْدُقُ» (از ریشه صَدَقَ) به همراه حرف جر «علی» برای بیان این مفهوم به کار میرود. همچنین فعل «یَنْطَبِقُ» نیز در مفاهیم مشابه به معنای انطباق داشتن بر واقعیت استفاده فراوان دارد.
به ترکی
در ترکی استانبولی، واژه «Geçerlidir» در مواقعی که یک قانون یا حکم صدق میکند و اعتبار دارد استفاده میشود. در مکالمات روزمره نیز فعل «Uyuyor» به معنای جور درآمدن و مطابقت داشتن، همین مفهوم را میرساند.
جمعبندی و توضیح کامل صدق میکنه
عبارت «صدق میکند» یک مصدر مرکب فعلی در زبان فارسی است که ریشه در زبان عربی دارد. این عبارت اصطلاحاً به معنای درست بودن، صحت داشتن و انطباق کامل یک سخن، گزاره، فرمول یا ادعا با واقعیت یا قوانین موجود است. در حوزههای علمی مانند منطق، ریاضیات و فلسفه، زمانی که یک قانون یا معادله بر روی یک مورد خاص جواب میدهد و نتیجه درست ارائه میکند، میگویند آن رابطه در آنجا صدق میکند.
در ادبیات روزمره و عامیانه نیز این کلمه توسعه معنایی پیدا کرده و به معنای «جور درآمدن»، «صحت داشتن» یا «شامل حال کسی یا چیزی شدن» به کار میرود؛ برای مثال وقتی میگوییم «این قاعده برای همه صدق میکند»، یعنی همه افراد مشمول این قاعده هستند و این سخن درباره آنها کاملاً درست از آب درمیآید. از نظر ساختار واژگانی، این عبارت با کلماتی چون صداقت، مصداق و تصدیق همخانواده است.