یعنی چه
شاکی در لغت به معنی گلهمند، معترض، شکوهکننده و دادخواه است. در اصطلاح حقوقی و قضایی، به شخص حقیقی یا حقوقی گفته میشود که از وقوع جرمی متحمل ضرر و زیان شده و به مراجع قانونی شکایت برده است.
هم خانواده
واژههای همخانواده شاکی همگی از ریشه عربی «ش ک ی» مشتق شدهاند و با مفهوم گله و شکایت مرتبط هستند.
تلفظ
تلفظ صحیح این واژه به صورت «شاکی» (šāki) با صدای کشیده «آ» در بخش اول و «ی» در بخش دوم است.
در جدول
در جدولهای کلمات متقاطع، واژه شاکی معمولاً در پاسخ به راهنماهایی همچون دادخواه، گلهمند، معترض یا عارض میآید و کلمهای ۴ حرفی است.
به انگلیسی
در زبان انگلیسی بسته به بافت حقوقی و نوع پرونده (کیفری یا حقوقی) از واژههای متفاوتی استفاده میشود که رایجترین آنها Complainant و Plaintiff است.
به عربی
واژه شاکی خود ریشه عربی دارد و در زبان عربی به صورت الشَّاکِي یا المُشْتَکِي برای اشاره به فرد گلهمند و دادخواه به کار میرود.
جمعبندی و توضیح کامل شاکی
واژه شاکی از ریشه عربی «ش ک ی» گرفته شده و در زبان فارسی کاربردی دوگانه دارد. در ادبیات عمومی و روزمره، این کلمه به معنای فردی گلهمند، معترض یا ناراضی است که از وضعیت موجود یا رفتار شخص دیگری شکایت دارد و رضایتش سلب شده است.
در اصطلاحات حقوقی و قضایی، شاکی جایگاه کاملاً تعریفشدهای دارد و به شخصی اطلاق میشود که بر اثر جرم، متحمل ضرر و زیان مادی یا معنوی شده و شخصاً یا توسط وکیل، تظلمخواهی خود را به مراجع قانونی تسلیم کرده است. در برابر او، اصطلاحاتی چون «متهم» یا «مشتکیعنه» (کسی که از او شکایت شده) قرار میگیرد.
در متون قرآنی نیز هرچند خود واژه «شاکی» به این شکل نیامده، اما افعال همخانواده آن مانند «تَشْتَکِی» و «أَشْکُو» در سورههای مجادله و یوسف برای بیان مفهوم گله و شکایت به پیشگاه خداوند به کار رفتهاند که نشاندهنده ریشه عمیق و کاربرد معنایی این واژه در زبان و ادبیات است.