یعنی چه
این واژه فعل مضارع از ریشه «سبق» است و به معنای آن است که شما (گروهی از مخاطبان) بر دیگران جلو میافتید، پیشی میگیرید یا در کاری سبقت میجویید.
تلفظ
تلفظ صحیح این کلمه به صورت تَسْبِقُون (tas-bi-qoon) با فتح تاء، سكون سین، كسر باء و ضم قاف است.
به عربی
در زبان عربی این کلمه فعل مضارع معلوم برای صیغه جمع مخاطب (أنتم) از ریشه سهحرفی «س ب ق» است که به معنای جلو افتادن زمان یا رتبه به کار میرود.
به فارسی
معادلهای دقیق فارسی این واژه عبارتند از: شما سبقت میگیرید، شما جلو میزنید، شما پیش میافتید یا شما پیشی میجویید.
در قرآن
خود کلمه «تسبقون» با این رسمالخط و صیغه دقیق در متن آیات قرآن وجود ندارد، اما مشتقات دیگر ریشه آن مانند «سبقوا»، «یسبقون» و «السابقون» فراوان آمدهاند. البته این واژه در احادیث معتبر نبوی مانند حدیث فقراء مهاجرین کاربرد مشهوری دارد.
نماد چیست
این واژه به خودی خود نماد مستقل اسطورهای یا فرهنگی ندارد؛ اما در ادبیات و فرهنگ اسلامی نمادی از سرعت در ایمان، حرکت شتابان به سوی حقیقت و سبقت گرفتن در اعمال خیر به شمار میرود.
جمعبندی و توضیح کامل تسبقون
واژه «تسبقون» یک فعل عربی از ریشه «س-ب-ق» است که به معنای جلو افتادن، پیشی گرفتن و سبقت جستن گروهی از مخاطبان (شما) به کار میرود. این کلمه از نظر ساختار صرفی، فعل مضارع و صیغه جمع مذکر مخاطب است و معادلهای فارسی آن شامل «شما سبقت میگیرید» و «شما جلو میافتید» میشود.
اگرچه این لفظ دقیق در آیات قرآن کریم دیده نمیشود و مشتقات دیگر آن مورد استفاده قرار گرفتهاند، اما در احادیث معتبر نبوی کاربرد آشکاری دارد. برای نمونه، در حدیثی از پیامبر اسلام (ص) خطاب به مهاجران، از این واژه برای ترغیب به ذکری استفاده شده که باعث پیشی گرفتن مؤمنان از آیندگان میشود.
در اصطلاح و فرهنگ اسلامی، مفهوم سبقت و پیشی گرفتن بیشتر جنبه معنوی دارد و به عنوان نمادی از سرعت در انجام کارهای نیک، سبقت در ایمان و حرکت شتابان به سوی حقیقت و کمال شناخته میشود.