یعنی چه
این کلمه یک ترکیب فعلی عربی است که از حرف عطف «فَـ» (پس)، فعل «أَنْشَأْ» (پدید آوردیم/ایجاد کردیم) و ضمیر «نَا» (ما) تشکیل شده است و به معنای خلق کردن، ایجاد کردن و پروردن به کار میرود.
تلفظ
تلفظ صحیح این واژه با فتحة فاء، سکون همزه اول، فتحة شین، سکون همزه دوم و اشباع الف آخر به صورت فَأَنْشَأْنَا است.
در جدول
در مسابقات شرح در متن و جدول کلمات متقاطع، پاسخ این پرسش قرآنی خود واژه هفتحرفی «فانشانا» است.
به عربی
این کلمه اصالتاً عربی است و مترادفهای آن در زبان عربی عباراتی چون «فَخَلَقنا» و «فَأَوجدنا» میباشند.
به فارسی
برگردان دقیق و روان این عبارت به زبان فارسی «پس پدید آوردیم» یا «پس برویانیدم» در سیاق آیات مربوط به طبیعت است.
در قرآن
این واژه در قرآن کریم به عنوان نماد قدرت آفرینش و احیاگری خداوند آمده است؛ برای نمونه در آیه ۱۹ سوره مؤمنون میفرماید: «فَأَنْشَأْنَا لَكُمْ بِهِ جَنَّاتٍ مِنْ نَخِيلٍ وَأَعْنَابٍ» یعنی پس به وسیله آن (باران) برای شما باغهایی از خرما و انگور پدید آوردیم.
جمعبندی و توضیح کامل فانشانا
واژه «فانشانا» که در اصل به صورت «فَأَنْشَأْنَا» نگاشته میشود، یک واژه اصیل فارسی نیست بلکه ترکیبی فصیح و ساختاریافته از زبان عربی و متن قرآن کریم است. این کلمه از ریشه سهحرفی (ن ش أ) در باب افعال مشتق شده و مفهوم آفرینش، ایجاد، رویش و پدید آوردن گامبهگام را در خود جای داده است.
در ساختار زبانشناختی این عبارت، حرف عطف «فـ» نشاندهنده ترتب و نتیجهگیری سریع است و ضمیر متصل «نا» به فاعل متکلممعالغیر (ما) اشاره دارد که در ادبیات قرآنی برای بیان عظمت و قدرت الهی به کار میرود. از همین رو، همخانوادههای شناختهشدهای چون منشأ، انشاء، ناشی و انشاالله در زبان فارسی نیز از همین ریشه رواج یافتهاند.
این کلمه در بازیهای فکری و جدولهای کلمات متقاطع به عنوان یک لغت ۷ حرفی قرآنی مطرح میشود و به دلیل عدم ثبت آن در واژهنامههای کهن فارسی به عنوان لغت اصیل، همواره باید ریشه و کارکرد دقیقاً عربی و دینی آن را مد نظر قرار داد.