یعنی چه
فعلپذیر به ویژگی یا حالتی اشاره دارد که در آن یک شیء، فرد یا ساختار زبانشناختی، کنش و اثرِ فاعل یا عاملی دیگر را به خود میپذیرد. در مباحث فلسفی، به صیرورت و تغییر حالت از قوه به فعلیت تحت تأثیر عامل بیرونی گفته میشود و در روانشناسی، نشاندهنده رفتاری پذیرا و غیرتهاجمی در برابر کنشگران است.
تلفظ
این واژه از سکون روی لام در «فعل» و فتحِ پ و کسرهٔ ذال در «پذیر» تشکیل شده است.
در جدول
در پاسخ به سوالات جدول کلماتی مانند منفعل، اثرپذیر، پذیرا و مفعول به عنوان هممعنی کاربرد دارند.
به انگلیسی
در متون تخصصی زبانشناسی و فلسفی غربی، واژه Passive دقیقترین معادل برای این اصطلاح است.
به عربی
در فلسفه و صرف و نحو عربی، ساختهای انفعالی نشاندهنده پذیرش کار هستند.
به فارسی
برابرهای اصیل و روان فارسی این واژه شامل کنشپذیر و اثرپذیر است که به خوبی مفهوم انفعال را منتقل میکنند.
جمعبندی و توضیح کامل فعل پذیر
واژه «فعلپذیر» یک صفت مرکب فاعلی مرخم در زبان فارسی است که از ترکیب واژه عربی «فعل» (به معنی کار و اثر) و بن مضارع مصدر فارسی پذیرفتن یعنی «پذیر» ساخته شده است. این اصطلاح در حوزههای مختلفی چون زبانشناسی، فلسفه و روانشناسی کاربرد دارد و مفهوم اصلی آن، قرار گرفتن در حالت انفعالی و پذیرفتن اثرِ یک عامل بیرونی یا فاعل است.
در حوزه دستور زبان، ساختهای فعلپذیر معمولاً با جملات مجهول و نقشهای معنایی مفعولی پیوند دارند؛ جایی که مبتدا یا نهاد جمله، خود انجامدهنده کار نیست بلکه تسلیم و پذیرا کُنشی است که بر او واقع میشود. این کلمه در جدولهای کلمات متقاطع معمولاً با پاسخهایی نظیر منفعل، مفعول یا اثرپذیر همپوشانی دارد.