یعنی چه
مزارعت (یا مزارعه) یک قرارداد حقوقی و فقهی کهن در حوزه کشاورزی است. بر اساس این پیمان، مالک زمین خود را برای مدت مشخصی در اختیار کشاورز (زارع) قرار میدهد تا در آن کشتکاری کند و در نهایت، محصول بهدستآمده بر اساس سهم و درصدی که از قبل توافق کردهاند، میان هر دو طرف تقسیم شود.
تلفظ
این واژه به صورت مُزارَعَت (muzāraʿat) تلفظ میشود و از ریشه عربی ز-ر-ع گرفته شده است.
در جدول
در جدولهای کلمات متقاطع، برای راهنماهایی مثل «پیمان کشاورزی» یا «شراکت در کشت»، کلمه ۶ حرفی «مزارعت» یا «مزارعه» به عنوان پاسخ قرار میگیرد.
به انگلیسی
در زبان انگلیسی مفاهیم مشابهی برای این نوع نظام کشاورزی وجود دارد که نزدیکترین آنها قرارداد سهمبری است.
به عربی
اصل این واژه عربی بوده و در متون فقهی و حقوق اسلامی به همین صورت یا با نامهای مشابه به کار رفته است.
در قرآن
خود واژه «مزارعت» با این ساختار فقهی در متن قرآن نیامده است؛ با این حال، مشتقات دیگر ریشه آن مانند «تَزْرَعُونَهُ»، «الزَّارِعُونَ» و «زَرْع» در آیات متعددی برای اشاره به رویش گیاهان و نعمت کشاورزی به کار رفتهاند.
جمعبندی و توضیح کامل مزارعت
مزارعت در اصل یک واژه فقهی و حقوقی ریشهدار است که به مفهوم مشارکت عادلانه میان دو رکن اصلی تولید کشاورزی یعنی «زمین» و «نیروی کار» میپردازد. این قرارداد از نگاه سنتی و اسلامی نمادی از تعامل کارآمد، کار اشتراکی و تقسیم ریسک میان مالک و زارع به شمار میرود.
از نظر ساختاری، این کلمه از ریشه عربی «زرع» مشتق شده و همخانواده کلماتی چون مزرعه، زارع و زراعت است. اگرچه خود واژه مزارعت در قرآن وجود ندارد، ارزش و اهمیت فعالیت کشاورزی بارها در قالب مشتقات دیگر این ریشه مورد تاکید کتاب آسمانی قرار گرفته است.