یعنی چه
این اصطلاح به معنای رساندن غذا یا نیرو به بدن در حدی است که فقط بقای زندگی و ادامهٔ نفس حفظ شود و جلوی مرگ گرفته شود، بدون آنکه فرد به طور کامل سیر یا اشباع گردد.
تلفظ
تلفظ صحیح این عبارت به صورت «سَدِّ رَمَق» است که در آن واژه اول با فتح سین و تشدید دال مکسور و واژه دوم با فتح راء و میم قرائت میشود.
در جدول
در جدولهای کلمات متقاطع، عبارت «سد رمق» به عنوان پاسخ پنج حرفی برای راهنماهایی چون «حفظ حداقل جان» یا «رفع گرسنگی مفرط در حد ضرورت» کاربرد دارد.
به فارسی
معادلهای روان و سره فارسی برای این ترکیب اصطلاحاتی مانند بخور و نمیر، حفظ جان، رمقداری و گذران حداقلی زندگی هستند.
نماد چیست
این عبارت در ادبیات و فرهنگ عامه به عنوان نمادی از شرایط بحرانی، اضطرار فقر، قناعت از روی ناچاری و زیستن در باریکترین مرز میان مرگ و زندگی به کار میرود.
جمعبندی و توضیح کامل سد رمق
عبارت «سد رمق» یک ترکیب اضافهٔ عربی (سَدُّ الرَّمَق) است که از دو واژهٔ «سد» به معنای بستن یا مانع شدن و «رمق» به معنای باقیماندهٔ جان یا آخرین نفسهای زندگی تشکیل شده است. این اصطلاح از دیرباز وارد زبان و متون کهن فارسی شده و نویسندگانی چون صاحبان کلیله و دمنه و تاریخ یمینی از آن برای توصیف شرایط سخت استفاده کردهاند.
در کاربردهای واقعی و جملات روزمره، این اصطلاح زمانی به کار میرود که فرد در وضعیت فقر شدید یا قحطی قرار دارد؛ به عنوان مثال گفته میشود: «در آن قحطی بزرگ، مردم تنها با خوردن چند دانه خرما سد رمق میکردند.» این جمله به خوبی نشان میدهد که هدف از غذا خوردن در آن شرایط، صرفاً نجات از مرگ بوده است نه لذت یا سیری.
از نظر فقهی و حقوقی، هرچند این عبارت به طور مستقیم در متن قرآن نیامده است، اما مفهوم آن در آیاتی مانند آیه ۱۷۳ سوره بقره که مربوط به حالت اضطرار است دیده میشود. طبق نظر فقها، انسان مضطر در شرایط قحطی تنها به اندازهٔ سد رمق و حفظ حیات اجازه دارد از محرمات استفاده کند و زیادهروی در آن مجاز نیست.