یعنی چه
واژه اکتسب یک فعل ماضی در زبان عربی از باب افتعال است. این کلمه به معنای به دست آوردن حاصل تلاش، اندوختن مال یا مهارت، و جلب منفعت برای خود است. در زبان فارسی، این فعل به صورت مستقیم کمتر استفاده میشود و بیشتر شکل مصدری آن یعنی «اکتساب» در ادبیات علمی، روانشناسی و اقتصادی به کار میرود.
تلفظ
تلفظ صحیح این واژه براساس آواشناسی عربی و ورود آن به متون مذهبی و متداول به صورت اِکْ تَ سَ بَ (Ektasaba) است که در آن همزه مکسور، کاف ساکن، و سایر حروف دارای فتحه هستند.
در جدول
در حل جدولهای متقاطع، پاسخ واژه «اکتسب» دقیقاً ۵ حرف دارد و معمولاً در پاسخ به راهنماهایی چون «به دست آورد در عربی» یا «اندوخت» یا «حاصل کرد» میآید.
به انگلیسی
برای معادلسازی این فعل ماضی در زبان انگلیسی از افعالی که نشاندهنده به دست آوردن و حاصل کردن چیزی در زمان گذشته بر اثر تلاش هستند استفاده میشود.
به عربی
از آنجا که خود واژه «اکتسب» اصالتاً عربی است، مترادفهای عربی همرده آن شامل افعالی مانند حصل علی، نال و حقق میشود که مفهوم مشابهی را در جملات رسانده و به جلب سود یا نتیجه اشاره دارند.
به فارسی
برگردان دقیق این فعل ماضی به زبان فارسی، «به دست آورد»، «کسب کرد»، «تحصیل کرد» یا «اندوخت» است. در زبان فارسی معیار، استفاده از خود فعل «اکتسب» مرسوم نیست و جای آن را ترکیبهای فعلی ساخته شده با واژههای کسب یا اکتساب گرفتهاند.
نماد چیست
این کلمه ذاتاً نماد گرافیکی یا آیینی خاصی ندارد؛ اما در فرهنگ قرآنی و مفسران، واژه «اکتسب» را نمادی از مبالغه و اصرار نفس بر انجام یک کار (به ویژه گناه یا کار سخت) میدانند. همچنین در علوم تربیتی و روانشناسی، این مفهوم نماد مهارتی است که از طریق محیط و تجربه به دست میآید و در تضاد با امر ذاتی و فطرتی قرار دارد.
جمعبندی و توضیح کامل اکتسب
واژه «اکتسب» یک فعل ماضی پنجحرفی از ریشه عربی «کسب» و صیغه مفرد مذکر غایب در باب افتعال است. این کلمه در زبان فارسی به صورت فعل کاربرد گستردهای ندارد، بلکه جامعه فارسیزبان بیشتر با مشتقات ملموس آن نظیر «اکتساب» (به معنی به دست آوردن) یا «اکتسابی» (در مقابل فطرى، ذاتی و ارثی) سروکار دارد. معنای اصلی این واژه بر تلاش، زحمت و تحمل سختی برای جلب منفعت یا اندوختن مال، دانش و حتی اعمال خیر و شر دلالت میکند.
در متون دینی و به ویژه قرآن کریم، این واژه ظرافتهای معنایی ویژهای دارد. برای نمونه در آیه ۲۸۶ سوره بقره، تفاوت ظریفی میان «کسب» برای کارهای نیک و «اکتسب» برای کارهای بد ذکر شده که نشان میدهد انسان برای ارتکاب گناه معمولاً دچار کلنجار و اصرار نفسانی (تلاش منفی) میشود. در جدول کلمات متقاطع نیز این واژه به عنوان یک کلمه پنجحرفی با راهنمای معادل «اندوخت» یا «به دست آورد در گذشته» مطرح میشود.