یعنی چه
فضاحت به معنای وضعیت یا عملی است که باعث آبروریزی شدید، بدنامی و برملا شدن عیبها و زشتیهای فرد یا گروهی در برابر دیگران شود. این واژه در زبان فارسی برای توصیف اوج بیاعتباری و سقوط آبروی اجتماعی به کار میرود.
در جدول
در کلمات کلیدی جداول متقاطع، واژه «فضاحت» به عنوان پاسخ ۵ حرفی برای راهنماهایی همچون رسوایی، بیآبرویی، ننگ و افتضاح کاربرد دارد.
به انگلیسی
در زبان انگلیسی واژگان دیسگِریس و اسکندل دقیقترین معادلها برای توصیف وضعیت افتضاح و رسوایی اجتماعی هستند.
به عربی
این واژه ریشه عربی دارد و از فعل «فَضَحَ» به معنی برملا کردن زشتیها گرفته شده است. در زبان عربی واژه «فضيحة» معادل مستقیم آن است و واژه «خزی» نیز در قرآن برای این مفهوم به کار رفته است.
به ترکی
در زبان ترکی استانبولی، واژه وامگرفته شدهٔ «Rezalet» دقیقاً به معنای رسوایی و فضاحت فارسی به کار میرود.
به فارسی
از نظر واژهگزینی و برابرهای فارسی، میتوان برای این کلمه از اصطلاحات اصیلی چون «رسوایی»، «بیآبرویی»، «ننگ»، «خفت»، «سرافکندگی» و «شرمساری» استفاده کرد. متضادهای معنایی آن در فارسی شامل «عزت»، «آبرو»، «سرفرازی»، «شرافت» و «وقار» هستند.
نماد چیست
فضاحت به عنوان یک مفهوم انتزاعی، نماد و مظهر عینی خاصی ندارد؛ اما در فرهنگ و ادبیات فارسی، نماد بارز سقوط اخلاقی، افشای زشتیها و از بین رفتن کامل پرده حیا و اعتبار اجتماعی فرد پیش چشم همگان به شمار میرود.
جمعبندی و توضیح کامل فضاحت
واژه «فضاحت» ریشهای عربی دارد و از مصدر «فضاحة» (از ریشه ف ض ح) به معنای آشکار کردن عیب و رسوا کردن گرفته شده است. این کلمه در زبان فارسی به موقعیت، رفتار یا رویدادی اطلاق میشود که مایه آبروریزی بزرگ، بدنامی شدید و عیان شدن نقصها و خطاهای پنهان در برابر جامعه گردد. خانواده واژگانی آن شامل کلماتی چون فضیحت، تفضیح، فاضح و مفتضح است؛ هرچند خود کلمه فضاحت در قرآن نیامده، اما فعل همخانواده آن «لا تفضحون» (مرا رسوا نکنید) یکبار از زبان حضرت لوط بیان شده است.
در کاربردهای روزمره و ادبی، فضاحت با کلماتی مانند افتضاح، ننگ، بیآبرویی و خفت همنشین است و نقطهی مقابل مفاهیمی همچون عزت، شرافت و وقار قرار میگیرد. در بازیهای فکری و جدول نیز این کلمه به عنوان یک پاسخ پنج حرفی محبوب برای راهنمای رسوایی شناخته میشود.