یعنی چه
این واژه بسته به حوزه کاربرد تعاریف تخصصی دارد. در آواشناسی، به ویژگی آواهایی اشاره دارد که به تنهایی یک سیلاب یا هجا را نمیسازند و در حاشیه هجا قرار میگیرند. در موسیقی (مصوب فرهنگستان)، ویژگی سبک آوازی است که در آن چندین نت موسیقی با یک هجای کلامی همراه میشود.
تلفظ
تلفظ این واژه ترکیبی از واژه «غَیر» (ghayr) و «هِجایی» (hejā'i) است.
در جدول
پاسخ دقیق برای طراحان جدول کلمه «غیرهجایی» با ۸ حرف است.
به انگلیسی
در متون علمی آواشناسی از واژه Nonsyllabic استفاده میشود و در حوزه موسیقی آوازی معادل Neumatic است.
به عربی
در زبان عربی برای اشاره به این مفهوم تخصصی از واژه مقطع به عنوان معادل هجا استفاده میکنند.
به فارسی
معادلهای فارسی مستقیمی که برای توصیف این حالت به کار میروند شامل «بدون هجا» یا اصطلاحات توصیفی مانند «خارج از نظام هجا» هستند.
در قرآن
واژه «غیرهجایی» و مشتقات اصطلاحی آن در واژگان و متن قرآن کریم به کار نرفتهاند.
نماد چیست
در آواشناسی بینالمللی، برای نشان دادن غیرهجایی بودن یک واکه و تبدیل آن به نیمواکه، از یک منحنی کوچک یا بروه معکوس در زیر آوا `[ ̯ ]` یا بالای آن استفاده میشود.
جمعبندی و توضیح کامل غیرهجایی
واژه «غیرهجایی» یک اصطلاح ترکیبی و تخصصی است که در لغتنامههای عمومی و اصیل فارسی به عنوان یک مدخل مستقل ثبت نشده است، اما معنای آن از ترکیب پیشوند نفی «غیر» و واژه «هجایی» (مربوط به بخشهای کلمه) به دست میآید. این کلمه کاربرد وسیعی در عموم جامعه ندارد و عمدتاً در حوزههای علمی خاص مورد استفاده قرار میگیرد.
در حوزه زبانشناسی و آواشناسی، این اصطلاح برای توصیف آواها یا صامتهایی به کار میرود که توانایی تشکیل هسته یک هجا را ندارند و در حاشیه سیلاب قرار میگیرند. همچنین در اصطلاحات مصوب فرهنگستان زبان و ادب فارسی برای حوزه موسیقی، به ویژگی خاصی در آواز اشاره دارد که در آن چندین نت موسیقی بر روی یک هجای واحد از شعر یا متن اجرا میشوند.
از نظر ساختاری، این واژه از پیشوند عربی «غیر» و کلمه «هجاء» به همراه یای نسبت فارسی تشکیل شده است و در جدول کلمات به عنوان یک پاسخ ۸ حرفی شناخته میشود.