یعنی چه
«جزفة» در واژهشناسی به معنای برداشتن، خریدن یا فروختن کالا به صورت انبوه و بر پایهٔ حدس و تخمین، بدون سنجش با ترازو یا پیمانه است. همچنین در کاربردی دیگر، به پارهای جداشده از یک گلهٔ گوسفند یا شتر (رمه) نیز «جزفة» میگویند.
تلفظ
این واژه در متون کهن لغوی با فتح جیم و سکون زاء (جَزْفَة) و در برخی منابع با کسر جیم (جِزْفَة) ضبط شده است.
در جدول
در جدولهای کلمات متقاطع، پاسخ این کلمه دقیقاً «جزفة» با ۴ حرف است که با واژگان همریشه مانند «جزف» یا «گزاف» همپوشانی معنایی دارد.
به انگلیسی
بسته به سیاق متن، اگر معاملهٔ بیسنجش مد نظر باشد از عبارات تخمینی و اگر معنای دامداری آن مد نظر باشد از واژگان مربوط به گله استفاده میشود.
به عربی
در زبان عربی، این واژه ریشه در ماده «ج ز ف» دارد و در فقه معاملات به عنوان بیع جزاف (معامله بدون کیل و وزن) شناخته میشود.
به فارسی
معادلهای فارسی دقیق آن در متون کهن شامل «بیمقیاس»، «تخمینی»، «بیسنجش» و در معنای دوم «رمه» یا «پارهای از گله» است. واژهٔ عامیانهٔ «گزاف» نیز با آن همریشه یا هممعنا پنداشته شده است.
در قرآن
واژهٔ «جزفة» با این ساختار و ریشه به صورت مستقیم در آیات قرآن مجید نیامده است و کاربرد آن بیشتر فقهی، معاملاتی و لغوی است.
نماد چیست
در ادبیات و فرهنگ اصطلاحات، این مفهوم نمادی از تصمیمگیریهای غیرمحاسبهشده، عجولانه، خطرپذیری در معامله (مجازفه) و بیدقتی در سنجش امور است.
جمعبندی و توضیح کامل جزفة
واژهٔ «جزفة» یک لغت کهن اصالتاً عربی از ریشهٔ «ج ز ف» است که وارد زبان فارسی شده و در متون قدیمی و فرهنگهای لغت ثبت گردیده است. این واژه دو معنای محوری دارد؛ نخست در فقه و ادبیات اقتصادی قدیم به معنای خرید، فروش یا برداشتن کالا به صورت تودهای و تخمینی بدون وزنکشی و پیمانه کردن دقیق به کار میرود که با مفاهیمی چون «مجازفه» و «گزاف» همخانواده است.
در معنای دوم، این واژه در اصطلاحات دامداری کهن به بخشی جداشده یا قطعهای متمایز از یک گلهٔ بزرگ چهارپایان (مانند گوسفند و شتر) اطلاق میشود. در زبان فارسی امروزی، «جزفة» کاربرد زنده و رایجی ندارد و بیشتر در بررسیهای لغوی، متون فقهی معاملات یا به عنوان طراح سؤال در جدولهای کلمات متقاطع مورد توجه قرار میگیرد.