یعنی چه
«ازلی و ابدی» به ویژگی یا موجودی اشاره دارد که نه آغاز و ابتدایی برای وجودش متصور است (ازلی) و نه پایان و نیستی به آن راه مییابد (ابدی). این مفهوم صفت مطلق باریتعالی در فلسفه، کلام و عرفان است که زمان بر او احاطه ندارد و مسبوق به عدم نیست.
تلفظ
تلفظ صحیح این عبارت ترکیبی به صورت «اَ زَ لی وَ اَ بَ دی» است که هر دو واژه ریشه عربی دارند و در زبان فارسی با یاء نسبت به صفت تبدیل شدهاند.
در جدول
در جدولهای متقاطع، پاسخ این مفهوم بسته به تعداد حروف معمولاً خود عبارت «ازلی و ابدی» (۹ حرف) یا مترادفهای آن نظیر «سرمدی» و «جاودان» است.
به انگلیسی
در زبان انگلیسی واژه Eternal به طور جامع مفهوم بیآغاز و بیپایان را میرساند. همچنین برای تفکیک، گاهی از Pre-existent برای ازلی و از Everlasting برای ابدی استفاده میشود.
به عربی
در کلام و ادبیات عرب، ترکیب «الأزلي والأبدي» یا واژه واحد «السرمدي» دقیقاً برای بیان جامع این مفهوم به کار میروند.
به ترکی
در ترکی استانبولی، ترکیب اول ریشه عثمانی دارد و ترکیب دوم به صورت سره به معنای «بیشروع و بیانتها» استفاده میشود.
در قرآن
عین واژههای «ازلی» و «ابدی» به صورت صفت ترکیبی در قرآن نیامده، اما این مفهوم در آیه ۳ سوره حدید با عبارت «هُوَ الْأَوَّلُ وَالْآخِرُ» بیان شده است که اول به معنای بیآغاز و آخر به معنای بیپایان تعبیر میشود. همچنین واژه «أبداً» بارها برای جاودانگی آخرت به کار رفته است.
نماد چیست
در هنر و عرفان اسلامی، نماد تصویری مستقلی برای آن وجود ندارد و اسماءالحسنی یا لفظ جلاله «الله» اشاره به آن دارند. با این حال، در هندسه مقدس «دایره» به دلیل نداشتن ابتدا و انتها، و در فرهنگهای دیگر نماد «بینهایت» (∞) یا «اوروبوروس» نماد این مفهوم هستند.
جمعبندی و توضیح کامل ازلی و ابدی
عبارت ترکیبی «ازلی و ابدی» یکی از عمیقترین و بنیادیترین مفاهیم در حوزه فلسفه، کلام و عرفان اسلامی است. این اصطلاح برای توصیف موجودی به کار میرود که فراتر از چارچوب زمان قرار دارد؛ به این معنا که هیچ نیستی و عدمی قبل از به وجود آمدنش نبوده (ازلی) و هیچ فنا و زوالی نیز در آینده به آن راه نخواهد یافت (ابدی). در واقع، این ویژگی به طور مطلق تنها منحصر به ذات واجبالوجود یا خداوند است.
اگرچه خود این دو کلمه به صورت پیاپی در متن قرآن کریم ذکر نشدهاند، اما جوهره معنایی آنها در قالب اوصافی همچون «الاول و الآخر» و «سرمدی» به طور مکرر تبیین شده است. در ادبیات فارسی و متون کهن، مترادفهایی همچون جاودان، لایزال و قدیم نیز برای انتقال همین معنای بیزمانی و پایندگی مطلق استفاده میشوند.