یعنی چه
سرب نام یک عنصر شیمیایی فلزی با چگالی بالا و دمای ذوب پایین است که خاصیت چکشخواری دارد، سمی است و در صنایع مختلف مانند ساخت باتری و پوششهای ضد تشعشع کاربرد دارد.
متضاد
برای عناصر جامد و طبیعی شیمیایی مانند سرب، متضاد واژگانی و معنایی مستقیم در زبان فارسی وجود ندارد.
ریشه
این واژه کاملاً پارسی است و ریشه در زبان پهلوی (فارسی میانه) دارد که به صورتهای srup یا srub تلفظ میشده و در متون کهن فارسی به صورت «اسرب» نیز ثبت شده است.
جمله سازی
تلفظ
این کلمه با ضمه روی حرف سین (سُ) تلفظ میشود و حروف ر و ب در آن ساکن هستند.
در جدول
در جدولهای متقاطع، پاسخ اصلی خود کلمه «سرب» با ۳ حرف است. همچنین معادلهای قدیمی یا عربی آن مانند «رصاص» یا «آنک» نیز گاهی به کار میروند.
به انگلیسی
در زبان انگلیسی واژه Lead نام این عنصر است و در اصطلاحات علمی و لاتین از واژه Plumbum استفاده میشود.
به عربی
در زبان عربی به فلز سرب «رصاص» میگویند. البته در متون کهن معربشده به صورت «أسرُبّ» نیز دیده میشود. توجه شود که واژه عربی «سَرَب» به معنی راه زیرزمینی است و با فلز سرب همریشه نیست.
به ترکی
در زبان ترکی استانبولی برای اشاره به فلز سرب یا گلوله از واژه Kurşun (قورشون) استفاده میشود.
نماد چیست
در علم شیمی نماد آن Pb (برگرفته از واژه لاتین Plumbum) با عدد اتمی ۸۲ است. در کیمیاگری باستان و اخترشناسی نیز به دلیل سنگینی و تاری، نماد سیاره زحل (کیوان) و مرتبه اولیه ماده بوده است.
جمعبندی و توضیح کامل سرب
سرب یکی از فلزات باستانی و کاربردی در تاریخ بشر است که ریشهای کاملاً ایرانی دارد و از زبان پهلوی به فارسی امروز رسیده است. این عنصر با وجود کاربردهای فراوان صنعتی در ساخت باتریها و سپرهای محافظ پرتو، به دلیل سمیت بالا نیازمند استخراج و مصرف هوشمندانه و ایمن است.
در فرهنگها و متون کهن، این واژه با نامهای دیگری چون رصاص و آنک نیز شناخته میشده و در علوم باستانی مانند کیمیاگری جایگاه ویژهای داشته است. امروزه شناخت ویژگیهای شیمیایی و نامهای معادل آن در حل جدول و مطالعات علمی کاربرد فراوانی دارد.