معنی
این عبارت یک تعبیر حسرتآمیز یا طعنهآمیز در فارسی است که برای رد کردن یک فکر، آرزو یا امید غیرواقعبینانه بهکار میرود.
یعنی چه
زمانی از این اصطلاح استفاده میشود که کسی یک برنامه، تصور یا آرزوی کاملاً غیرواقعی در سر داشته باشد که رسیدن به آن ممکن نیست.
متضاد
کلماتی که مفهوم حقیقت محض، منطق و روبرو شدن با واقعیتهای عینی را میرسانند.
تلفظ
تلفظ اصطلاح به صورت [zahi-ye khayāl-e bātel] است که در آن «زهی» صوتی برای کنایه و تعجب است.
به انگلیسی
در زبان انگلیسی بسته به لحن موقعیت، از اصطلاحات کنایهآمیز فوق استفاده میشود.
به عربی
تعبیرات عربی که دوری شدید از واقعیت یا خیالات پراکنده و بیاساس را نشان میدهند.
به ترکی
معادلهای اصطلاحی و دقیق در ترکی استانبولی برای بیان بیهودگی یک پندار.
به فارسی
برگردانها و عبارات ناب فارسی هممعنی شامل خیال واهی، تصور غلط، توهم، پندار پوچ و گمان بیاساس است.
جمعبندی و توضیح کامل زهی خیال باطل
اصطلاح «زهی خیال باطل» یک ترکیب کنایهآمیز و طعنهآلود در زبان فارسی است. واژه «زهی» در ادبیات کلاسیک اصالتاً برای تحسین و آفرین به کار میرفته است، اما در این ترکیب خاص، با لحنی تمسخرآمیز پندار و فکری پوچ را نشانه میگیرد تا شدت بیاساس بودن آن را نمایان کند.
این عبارت ریشه ترکیبی فارسی و عربی دارد و اگرچه کلمه «باطل» به تکرار در قرآن در برابر «حق» آمده، اما خود این ترکیب کامل در ادبیات عامه و شعر فارسی شکل گرفته است. در فرهنگ عامه، این حالت ذهنی معمولاً با ضربالمثل «شتر در خواب بیند پنبهدانه» یا تصویر دلبستن به یک سراب توصیف میشود.
در حل جدول، پاسخ به این مفهوم دقیقاً از ۱۱ حرف تشکیل شده است و کاربرد اصلی آن در متون ادبی و محاورات روزمره، برای بیدار کردن کسی از غفلت یا رد کردن یک خواسته و آرزوی کاملاً دستنیافتنی است.