یعنی چه
ارتواء در لغت به معنای نوشیدن آب تا حد سیراب شدن و برطرف شدن کامل تشنگی است. این کلمه همچنین به دریافت رطوبت و آب کافی توسط زمین، گیاهان یا بافتهای بدن اشاره دارد.
تلفظ
این واژه بر وزن افتعال تلفظ میشود که در آن همزه ابتدا مکسور، راء ساکن، تاء مفتوح، واو با الف ممدوده و در نهایت همزه پایانی قرار دارد.
در جدول
پاسخ رایج برای این واژه در جدولهای کلمات متقاطع، «سیراب شدن» یا «رفع تشنگی» است. خود کلمهٔ ارتواء دقیقاً ۶ حرف دارد.
به انگلیسی
بسته به متن و کاربرد علمی، ادبی یا روزمره، از واژههای فوق برای رساندن مفهوم ارتواء استفاده میشود.
به عربی
این واژه اصالتاً عربی است و در این زبان نیز دقیقاً به همین صورت و با همین مفهوم به کار میرود.
به فارسی
معادلهای دقیق فارسی این وامواژه، عباراتی نظیر «سیراب شدن»، «سیرابی از آب»، «آبگیری کامل» و «رفع عطش» هستند.
در قرآن
خود کلمهٔ «ارتواء» در متن قرآن کریم به کار نرفته است؛ با این حال، ریشهٔ ثلاثی مجرد آن یعنی (ر و ی) و مشتقات مرتبط با مفاهیم آب دادن، نوشیدن و سیراب شدن در ادبیات و تاریخ اسلامی (مانند روز ترویه) جایگاه مهمی دارند.
جمعبندی و توضیح کامل ارتواء
واژهٔ «ارتواء» یک مصدر عربی از ریشه (ر و ی) بر وزن افتعال است که به زبان فارسی وارد شده و در متون ادبی و لغتنامههای معتبری چون دهخدا به ثبت رسیده است. معنای محوری این واژه، سیراب شدن و به حد کفایت نوشیدن آب است، بهطوری که تشنگی فرد، زمین یا گیاه کاملاً برطرف شود. در کاربردهای قدیمیتر، این واژه به معنای محکم شدن ریسمان یا بندهای بدن نیز آمده است.
این کلمه علاوه بر معنای مادی و فیزیکی خود یعنی آبرسانی و رفع عطش، در ادبیات و عرفان فارسی کاربردی استعاری و معنوی نیز دارد. در فضای عرفانی، «ارتواء روح» به معنای سیراب شدن باطن انسان از چشمهٔ حقیقت، دانش، معرفت و آگاهی است که آرامش و حیات مجدد را پس از یک دوره سختی و جستجوگری به همراه میآورد.
اگرچه خود این واژه در قرآن به صراحت ذکر نشده، اما مشتقات همخانوادهٔ آن در فرهنگ اسلامی بسیار شناختهشده هستند. امروزه در برخی کشورهای عربی، این واژه به دلیل بار معنایی مثبت، طراوت و حیاتبخشی، به عنوان نام دخترانه نیز انتخاب میشود.