معنی
واژه عزت در لغت و اصطلاح به معنای ارجمندی، بزرگی، شرف، آبرو و سربلندی است. این کلمه در اصلِ لغت از اصطلاح «ارض عزاز» به معنی زمین محکم، نفوذناپذیر و سخت گرفته شده است؛ به همین دلیل به حالت شکستناپذیری و مقاومت انسان در برابر مغلوب شدن و خواری، عزت میگویند.
یعنی چه
عزت یعنی داشتن ارزش ذاتی، اقتدار و کرامتی که به انسان اجازه نمیدهد زیر بار خواری و ستم برود. این مفهوم نماد استقلال روح، ارزش بالای شخصیت یک فرد یا جامعه و تسلیمناپذیری در برابر عوامل بیرونی است.
مترادف
واژههای هممعنی عزت شامل کلماتی هستند که بر بزرگواری، جایگاه بلند اجتماعی و اخلاقی، و حفظ حرمت و آبروی انسان دلالت دارند.
متضاد
نقطه مقابل عزت، مفاهیمی هستند که به از دست رفتن آبرو، پستی، و تسلیم شدن در برابر خواری و ذلت اشاره میکنند.
هم خانواده
این کلمات همگی از ریشه سه حرفی عربی (ع ز ز) مشتق شدهاند و مفاهیمی چون قدرت، گرانبهایی و شکستناپذیری را در خود دارند.
ریشه
ریشه این واژه عربی و از ثلاثی مجرد (ع-ز-ز) است. معنای اصلی این ریشه قوی شدن، شکستناپذیر بودن، گرانبها بودن و بلندمرتبه بودن است. مشتقات این ریشه بیش از صد بار در قرآن کریم برای توصیف قدرت خداوند و مؤمنان به کار رفته است.
جمله سازی
در جدول
کلمه عزت در جدول کلمات متقاطع دقیقاً ۳ حرف دارد. بسته به طراح جدول، ممکن است واژههای مترادف آن مانند شرف یا آبرو نیز به عنوان پاسخ مد نظر باشند.
به انگلیسی
در زبان انگلیسی واژههای متعددی برای رساندن مفهوم عزت وجود دارد که بسته به سیاق متن (اخلاقی، اجتماعی یا حماسی) انتخاب میشوند. برای اصطلاح عزتنفس نیز از واژه Self-esteem استفاده میشود.
جمعبندی و توضیح کامل عزت
واژه عزت یکی از مفاهیم عمیق و ارزشمند در فرهنگ اخلاقی و اجتماعی است که ریشه در پایداری، نفوذناپذیری و استواری دارد. این کلمه در اصل معنایی مادی داشته و به زمینهای سخت و محکم که کلنگ در آن اثر نمیکند اطلاق میشده است، اما در بستر رشد روحی و اخلاقی، به حالتی از جان انسان تبدیل شده که او را در برابر ستم، خواری و مغلوب شدن محافظت میکند.
در نگاه معرفتی و قرآنی، عزت واقعی و مطلق تنها متعلق به پروردگار، رسول او و مؤمنان است. داشتن عزت به معنای تکبر کاذب یا سرکشی نیست، بلکه به معنای درک ارزش ذاتی خویشتن و حفظ کرامت انسانی در تمامی فراز و نشیبهای زندگی است؛ مفهومی که استواری صخرهها و کوهستانها نماد مادی آن در طبیعت به شمار میرود.