یعنی چه
زرتوهشت یکی از ضبطهای قدیمی و صورتهای کهن در زبان پهلوی (فارسی میانه) برای نام زرتشت، پیامبر باستانی ایرانیان و بنیانگذار آیین مزدیسنا است که در متون کهن مانند دینکرد به آن اشاره شده است.
تلفظ
این واژه در متون پهلوی و یادداشتهای کهن لغتنامه دهخدا به صورت زَرتوهِشت (zar-to-hešt) تلفظ و ضبط شده است.
در جدول
پاسخ دقیق برای پرسشهای جدول درباره صورت کهن نام زرتشت، کلمه «زرتوهشت» با ۷ حرف است.
به انگلیسی
در زبان انگلیسی برای اشاره به این شخصیت تاریخی و مذهبی از واژگان Zoroaster یا Zarathustra استفاده میشود.
به عربی
در منابع و متون تاریخی زبان عربی، این نام به صورت «زرادشت» معرب و شناخته شده است.
به فارسی
معادلهای رایج و امروزی این واژه در زبان فارسی نو شامل زرتشت، زردشت، زرادشت، زراتشت و زرتوشترا است که همگی به یک شخصیت اشاره دارند.
در قرآن
نام زرتوهشت یا زرتشت به طور مستقیم در قرآن نیامده است، اما در آیه ۱۷ سوره مبارکه حج، به پیروان این آیین با عنوان «المجوس» اشاره شده است.
نماد چیست
این نام یادآور آیین مزدیسنا است که نمادهای اصلی آن پیکره بالدار «فروهر»، نور و روشنایی، آتش به عنوان مظهر پاکی و اصطلاح «سوشیانت» یا منجی مذهبی است.
جمعبندی و توضیح کامل زرتوهشت
واژه «زرتوهشت» یکی از گونههای کهن و اصیل در زبان پهلوی (فارسی میانه) است که برای نام زرتشت، پیامبر باستانی ایران زمین به کار میرفته است. این لفظ در کتابهای ارزشمند مذهبی و تاریخی دوران ساسانی مانند دینکرد و همچنین در حواشی و یادداشتهای لغتنامه دهخدا به عنوان ضبط قدیمی این اسم خاص ثبت و احیا شده است.
از نظر ریشهشناسی واژگان، این عبارت از زبان پهلوی آمده و در نهایت به ریشه اوستایی آن متصل میشود. بخش اول آن به معنای زرین، پیر یا درخشان و بخش دوم آن با شتر پیوند دارد. گرچه امروز در زبان فارسی عامیانه کمتر شنیده میشود، اما در ادبیات تخصصی و جداول کلمات متقاطع، به عنوان یک واژه اصیل ۷ حرفی کاربرد دارد.
در مجموع، زرتوهشت اصطلاحی کاملاً ایرانی و تاریخی است که اگرچه در متون مقدس مانند قرآن صریحاً نام برده نشده، اما اشارات تاریخی به آیین پیروان او تحت عنوان مجوس وجود دارد و نمادهای بزرگی همچون فروهر و آتش پاک با نام او گره خوردهاند.