یعنی چه
در لغت به معنای مداومت و زیادهروی در نوشیدن شراب (بادهپرستی) است. اما در فرهنگ و ادبیات عرفانی، به معنای رهایی از عقل مصلحتاندیش، فدا کردن انانیت و غرق شدن کامل در جذبه و عشق الهی به کار میرود.
تلفظ
این واژه از دو بخش «مِی» (با مصوت کوتاه فتحة بر روی میم و سکون ی) و «پَرَستی» (فتح پ و ر) تشکیل شده است.
در جدول
پاسخ دقیق برای طراحان جدول کلمه «می پرستی» با ۷ حرف است. واژههای مشابه آن بادهپرستی یا میگساری هستند.
به انگلیسی
بسته به متن نگارش، در متون پزشکی و اجتماعی معادل الکلیسم و در متون ادبی معادل دلبستگی به باده استفاده میشود.
به عربی
در زبان عربی برای بعد مادی آن از تعابیر اعتیاد و ولع به خمر، و برای بعد معنوی از استغراق در حب الهی استفاده میکنند.
به ترکی
در ترکی استانبولی این مفهوم را عموماً با پسوند düşkünlük به معنای شیفتگی و وابستگی شدید بیان میکنند.
به فارسی
واژههای جایگزین و مترادف اصیل در زبان فارسی شامل بادهپرستی، مدامپرستی، میگساری و میخوارگی است. در ادبیات عرفانی نیز متضاد اصلی آن واژه «خودپرستی» به شمار میرود.
در قرآن
ترکیب واژگانی میپرستی یک اصطلاح ۱۰۰٪ فارسی است و در متن قرآن وجود ندارد. با این حال، قرآن کریم در آیاتی مانند آیه ۹۰ سوره مائده به تحریم «خمر» (شراب دنیوی) اشاره کرده و در مقابل، از «شراباً طهوراً» به عنوان پاداش اخروی یاد کرده است.
جمعبندی و توضیح کامل می پرستی
واژه «میپرستی» ترکیبی کاملاً فارسی از «مِی» (شراب) و «پرستی» (ستایش و خدمت) است که در دو قلمرو معنایی کاملاً متفاوت کاربرد دارد. در معنای نخست و مادی، به معنای افراط در بادهنوشی، میخوارگی و وابستگی شدید به الکل است که معادلهای زبانی آن در انگلیسی و عربی به مفهوم اعتیاد اشاره دارند.
در قلمرو دوم که بستر اصلی این واژه در زبان فارسی است، میپرستی یک اصطلاح نمادین و رمزی در ادبیات کلاسیک و عرفانی محسوب میشود. شاعرانی چون حافظ و مولوی، میپرستی را در تقابل با «خودپرستی» و «عقل مصلحتاندیش» به کار بردهاند. در این تعبیر، می نماد فیض و عشق الهی است و میپرست کسی است که با نوشیدن این شراب معنوی، از خودخواهی رها شده و در ذات پروردگار فنا میشود.