یعنی چه
شوونیزم به معنای باور غیرمنطقی و تعصبآمیز به برتری کشور، ملت، قوم یا گروه خود نسبت به دیگران است. در این دیدگاه، فرد با نگاهی تحقیرآمیز به بقیه مینگرد. در کاربردهای مدرن، این واژه به برترپنداریهای جنسیتی (مانند شوونیسم مردانه یا مردسالاری افراطی) نیز اطلاق میشود.
تلفظ
این واژه در زبان فارسی معمولاً به صورت «شُوُونیزْم» یا «شُووینیْسْم» تلفظ میشود که ریشه در واژه فرانسوی Chauvinisme دارد.
در جدول
در جدولهای کلمات متقاطع، پاسخ به عنوان میهنپرستی یا ملیگرایی افراطی و کورکورانه، واژه ۷ حرفی «شوونیزم» یا اصطلاح مترادف آن «جینگوییسم» است.
به انگلیسی
واژه Chauvinism در زبان انگلیسی برای توصیف تعصب گروهی یا ملیگرایی تهاجمی به کار میرود و اصطلاح Male chauvinism نیز به معنای مردسالاری افراطی است.
به فارسی
برابرهای پیشنهادی و مترادفهای این واژه در زبان فارسی شامل «ملیگرایی افراطی»، «میهنشیفتگی کورکورانه»، «قومپرستی ستیزهجو» و «برتریطلبی» هستند.
در قرآن
این واژه به عنوان یک اصطلاح مدرن سیاسی و علوم اجتماعی در قرآن وجود ندارد. با این حال، قرآن کریم در آیاتی مانند آیه ۲۶ سوره فتح با تفکر برترپنداری نژادی و قومی تحت عنوان «حمیّة الجاهلیة» (تعصب جاهلی) به شدت مخالفت کرده و ملاک را تقوا دانسته است.
نماد چیست
شوونیزم نماد گرافیکی یا رسمی ثبتشدهای در جهان ندارد، اما در ادبیات سیاسی و کاریکاتورها معمولاً با پرچمگرایی افراطی، تسلیحات نظامی تهاجمی یا تصویر «سرباز لافزن با لباس قدیمی» (اشاره به نیکولا شوون) نمایش داده میشود.
معنی انگلیسی/خارجی
واژه Chauvinism اصالتاً غربی است و ریشه آن به نام «نیکولا شووَن» (Nicolas Chauvin)، سرباز ارتش ناپلئون بناپارت بازمیگردد. او حتی پس از شکست ناپلئون، با تعصبی اغراقآمیز و مضحک از عظمت فرانسه دفاع میکرد. این کلمه بعدها وارد زبانهای انگلیسی و دیگر زبانها شد تا هرگونه تعصب افراطی، نابخردانه و ستیزهجویانه نسبت به یک گروه، وطن یا جنسیت را توصیف کند.
جمعبندی و توضیح کامل شوونیزم
واژه شوونیزم (Chauvinism) بیانگر یک ایدئولوژی و دیدگاه فکری است که بر پایه تعصب کورکورانه، غیرمنطقی و تهاجمی بنا شده است. شخص شووینیست با باور به برتری مطلق و ذاتی گروه، ملت، نژاد یا جنسیت خود، نه تنها ارتباط سازندهای با دیگران برقرار نمیکند، بلکه با دیدگاهی تحقیرآمیز و ستیزهجویانه به نفی و سرکوب تفاوتها میپردازد.
این اصطلاح که ریشه در تاریخ نظامی فرانسه و وفاداری افراطی یک سرباز به ناپلئون دارد، امروزه در واژگان سیاسی و جامعهشناسی جهان کاربرد گستردهای یافته است. متضاد این مفهوم، رویکردهایی چون جهانوطنی (کوزموپولیتانیسم)، بینالمللگرایی و رواداری هستند که برابری انسانها و صلح جهانی را ارج مینهند.