یعنی چه
این واژه در لغتنامههای رسمی (مانند دهخدا و معین) ثبت نشده است؛ اما میتواند شکل مؤنث «مرید» به معنی زن پیرو و رهرو طریقت عرفانی باشد. همچنین در برخی منابع غیررسمی عامیانه به معنای موریانهزده یا چیزی که دچار موریانهزدگی شده، تعبیر شده است.
تلفظ
بسته به معنای مدنظر، به صورت مُریده (morideh) برای اشاره به سالک معنوی، و یا موریده (muri-deh) در اصطلاح عامیانه موریانهزدگی تلفظ میشود.
در جدول
در مسابقات و جدول کلمات متقاطع، پاسخ این مدخل خود کلمه «موریده» است که دقیقاً از ۶ حرف تشکیل شده است.
به انگلیسی
برای مفهوم عرفانی کلماتی چون disciple و follower مناسب هستند. توجه شود که ترجمههای خودکار برخی وبسایتها به کلمه died کاملاً اشتباه و ناشی از خطای نرمافزاری است.
به عربی
در زبان عربی، واژه مُریدة به عنوان شکل مؤنث کلمه مُرید (از ریشه ر-و-د به معنی ارادهکننده و طالب حقیقت) شناخته میشود.
به ترکی
در زبان ترکی عثمانی و مدرن، این واژه با ریشه مشترک عربی برای اشاره به زن پیرو در طریقتهای تصوف به کار میرود.
به فارسی
از آنجا که واژه به طور رسمی مدخل مستقل ندارد، برگردانهای فارسی آن متناسب با بافت متن شامل مریده (زنِ پیرو)، شاگرد طریقت، رهرو یا در شکل عامیانه موریانهزده است.
در قرآن
خود واژه «موریده» یا «مرید» در قرآن کریم ذکر نشده است؛ با این حال، مشتقات فعلی و اسمی همریشه با آن (مانند اراده، یرید، مریدا) در آیات متعددی به کار رفتهاند.
جمعبندی و توضیح کامل موریده
واژه «موریده» از مداخل رسمی و تثبیتشده در فرهنگهای لغت معتبر زبان فارسی مانند دهخدا، معین یا عمید نیست و به همین دلیل اطلاعات واژهشناسی آن با قطعیت پایین همراه است. با این حال، بررسی متون عرفانی و سلوکی نشان میدهد که این کلمه غالباً به عنوان شکل مؤنث واژه «مرید» (مُریده) به معنی زنِ سالک، پیرو، شاگرد و رهرو در طریقتهای تصوف کاربرد دارد که ریشه مفهومی آن به اراده و طلب حقیقت بازمیگردد.
از سوی دیگر، در برخی لغات عامیانه یا اصطلاحات منطقهای، این کلمه را به معنای «موریانهزده» یا جسمی که آسیبدیده از موریانه است تعبیر کردهاند که در این حالت با واژههایی چون مورچه و موریانه همریشه پنداشته میشود. همچنین معادلسازیهای خودکار متون آنلاین که آن را به کلمه انگلیسی died ترجمه میکنند، کاملاً نادرست و فاقد اعتبار علمی است.
در بازیهای سرگرمی و جدول کلمات، این مدخل یک واژه ششحرفی به شمار میآید. با توجه به نبود جایگاه رسمی، معنای دقیق کلمه در هر متن کاملاً وابسته به بافتار نگارش و ساختار جملهای است که در آن به کار رفته است.