یعنی چه
«مَرْحَبًا بِكُم» یک اصطلاح و فرمول خوشآمدگویی اصیل عربی است که وارد زبان فارسی نیز شده است. این عبارت در اصل از ریشه «ر ح ب» به معنی وسعت و گشادگی مکان گرفته شده و تحتاللفظی یعنی «فضای وسیع و گشادهای در اختیار شماست و دچار تنگنا و سختی نخواهید شد» که کنایه از استقبال گرم و مهماننوازی دارد.
مترادف
این کلمات و عبارات همگی برای ابراز خرسندی از ورود مهمان یا مخاطب و به عنوان تحیت و درود به کار میروند.
تلفظ
تلفظ صحیح این عبارت به صورت فصیح با تنوین نصب روی باء (مَرْحَبًا) و مکسور بودن باء در واژه بعدی (بِكُم) انجام میشود.
در جدول
در جدولهای متقاطع کلمات، پاسخ به عنوان عبارت خوشآمدگویی عربی ۸ حرفی، خودِ «مرحبا بکم» است.
به انگلیسی
رایجترین معادل انگلیسی برای خیر مقدم گفتن به چند نفر همین عبارات هستند.
به عربی
این عبارت خود ساختار اصیل عربی دارد و برای خوشآمدگویی به گروه یا جمع استفاده میشود.
به فارسی
برگردان دقیق و روان این اصطلاح در زبان فارسی، همان جملات مرسوم مهماننوازی مانند «خوش آمدید» یا «صفا آوردید» است.
جمعبندی و توضیح کامل مرحبا بکم
عبارت «مرحبا بکم» یک فرمول گفتاری و اصطلاح رایج در زبان و فرهنگ عربی است که به جهت قرابتهای فرهنگی و مذهبی، در زبان فارسی نیز کاملاً شناخته شده است. ریشه این عبارت به مفهوم گشایش، وسعت مکان و فراخی بازمیگردد؛ به این معنا که میزبان به مهمانان خود اطمینان میدهد که در خانه یا محفل او در آسایش و فضایی باز قرار دارند و دچار ضیق و تنگنا نخواهند شد. این واژه نمادی کامل از سنت دیرینه مهماننوازی شرقی و اسلامی به شمار میرود.
اگرچه خود ترکیب دقیق «مرحبا بکم» در قرآن کریم به صورت یک عبارت ثابت نیامده است، اما اصل واژه «مرحباً» و مشتقات منفی آن مانند «لا مرحباً بهم» یا «لا مرحباً بکم» در آیاتی از سوره مبارکه «ص» برای توصیف طرد و عدم استقبال از دوزخیان به کار رفته است. در کاربردهای روزمره فصیح، وجه متمایز این عبارت با «مرحبا بک»، در جمع بودن مخاطبان آن است؛ به طوری که «بکم» برای خوشآمدگویی به دو یا چند نفر (و یا برای احترام به یک فرد بزرگوار) استفاده میشود.