یعنی چه
لاادریگرا یا ندانمگرا به پیرو مکتب فلسفی لاادریگری (Agnosticism) اطلاق میشود. این دیدگاه معتقد است که ابزارهای شناختی انسان برای اثبات یا نفی قطعی وجود خداوند، جهان غیب و امور ماوراءالطبیعه کافی نیست؛ در نتیجه، قضاوت و حکم قطعی در این باره را معلق و متوقف میکند.
تلفظ
این واژه از دو بخش عربی «لاادری» (به سکون دال و رای مکسور) و پسوند فاعلی فارسی «گرا» تشکیل شده است.
در جدول
در کلمات متقاطع، پاسخ این واژه متناسب با تعداد حروف معمولاً خود «لاادری گرا» (۹ حرف) یا مترادف آن «ندانم گرا» است.
به انگلیسی
واژه انگلیسی Agnostic نخستین بار در سال ۱۸۶۹ میلادی توسط زیستشناس معروف «توماس هنری هاکسلی» برای توصیف این دیدگاه فلسفی وضع و رایج شد.
به فارسی
بهترین و دقیقترین برگردانهای فارسی برای این اصطلاح، واژههای «ندانمگرا» و «ندانمگو» هستند که مفهوم تعلیق رای به دلیل عدم دانش را میرسانند.
در قرآن
عبارت اصطلاحی «لاادریگرا» به عنوان یک مکتب فلسفی مدرن در قرآن وجود ندارد. با این حال، ریشه فعلی آن به صورت منفی در آیاتی مانند «وَمَا أَدْرِي مَا يُفْعَلُ بِي وَلَا بِكُمْ» (آیه ۹ سوره احقاف) به معنی عدم آگاهی انسان از غیب بدون وحی الهی آمده است. همچنین در سنت اسلامی و نهجالبلاغه، عبارت «لا اَدری» (نمیدانم) به عنوان فضیلتی اخلاقی در زمان عدم علم ستایش شده است.
نماد چیست
لاادریگرایی به عنوان یک رویکرد معرفتشناختی نماد رسمی ثبت شدهای ندارد. در محافل فلسفی و بصری غربی، گاهی از علامت سؤال (؟) به عنوان نشانهای از شک، پرسشگری و عدم قطعیت برای بازنمایی این تفکر استفاده میشود.
جمعبندی و توضیح کامل لاادری گرا
لاادریگرا (Agnostic) اصطلاحی است فلسفی که مرز میان خداباوری جازم و خداناباوری جازم (الحاد) به شمار میرود. فرد لاادریگرا برخلاف ملحد، وجود خدا را به طور مطلق انکار نمیکند و برخلاف مؤمن، آن را پذیرفته نمیداند؛ بلکه معتقد است ذهن و ابزار معرفتی انسان ساختاری محدود دارد که امکان دستیابی به پاسخ قطعی در خصوص ماوراءالطبیعه را نمیدهد.
این واژه از ترکیب عبارت عربی «لا اَدری» به معنای «نمیدانم» و پسوند فارسی «گرا» ساخته شده و معادل دقیقی برای واژه انگلیسی Agnostic است. در فضای اندیشه، این رویکرد به معنای تن دادن به جهل نیست، بلکه به معنای پافشاری بر روی این اصل است که بدون شواهد کافی و علمی، نباید در مورد مسائل بزرگ هستیشناختی حکم صادر کرد.