یعنی چه
واژه «فترتی» به معنی وابسته یا مربوط به دوره فترت است؛ حالتی که در آن سستی، وقفه، رکود یا انقطاعی در میان دو دوره یا دو فعالیت به وجود میآید. در بافتهای سیاسی و تاریخی نیز به دوران خلأ قدرت یا فاصله میان دو حکومت منسجم اطلاق میشود.
تلفظ
تلفظ صحیح این واژه به صورت فِترَتی (فت رت ی) است که از واژه عربی فَتْرَة به همراه یاء نسبت فارسی ساخته شده است.
در جدول
در کلمات متقاطع و جداول، برای راهنماهایی با عنوان «مربوط به دوران وقفه یا سستی» یا «فاصله میان دو دوره»، کلمه ۵ حرفی «فترتی» پاسخ صحیح است.
به انگلیسی
بسته به بافت متن، معادلهای انگلیسی آن به فواصل زمانی (Interval) یا دورههای خاص سیاسی بدون پادشاه و حکومت (Interregnum) اشاره دارند.
به فارسی
معادلهای دقیق فارسی و واژگان جایگزین برای فترتی شامل عباراتی چون وقفهای، دورهای-انقطاعی، رکودی، میاندورهای و ایستایی هستند که مفهوم عدم تداوم را میرسانند.
در قرآن
خود واژه «فترتی» در قرآن نیست، اما ریشه آن به صورت «فَتْرَةٍ» در آیه ۱۹ سوره مائده آمده است که به دوران ۶۰۰ ساله خلأ و انقطاع ارسال پیامبران میان حضرت عیسی (ع) و پیامبر اسلام (ص) اشاره دارد. در کلام اسلامی به مردمان این دوران «أهل الفترة» میگویند.
نماد چیست
این کلمه در ادبیات و تحلیلهای اجتماعی نماد تصویری خاصی ندارد، اما از نظر مفهومی نماد کاهش انگیزه، افت جریان حرکت، ایستایی موقت و دوران گذار بدون قدرت مرکزی به شمار میرود.
جمعبندی و توضیح کامل فترتی
واژه «فترتی» صفت نسبی ساخته شده از کلمه عربی «فترت» (از ریشه ف ت ر) به همراه «ی» نسبت فارسی است. این کلمه در اصل لغت به معنای هرگونه حالت یا ویژگی منسوب به سستی، ضعف، کندی و فروکش کردن شدت و تندی است. در اصطلاح عمومی، تاریخی و سیاسی، به هر چیز یا هر دورهای که مشخصه آن وقفه، رکود و انقطاع میان دو مرحله فعال باشد، فترتی میگویند.
از بُعد دینی و قرآنی، ریشه این واژه یادآور اصطلاح «فترت رسل» است که به زمانه خالی از پیامبر مستقیم الهی اشاره دارد. در ساختار زبان فارسی، این کلمه متضاد مفاهیمی چون پویایی، استمرار و اتصال است و بیشتر برای توصیف وضعیتهای موقتِ بدون انسجام یا دوران گذار تمدنی و حاکمیتی به کار میرود.