یعنی چه
خوشمشرب صفت مرکبی است برای توصیف کسی که در نشستوبرخاست با دیگران رفتاری دلپذیر و صمیمی دارد و به راحتی با افراد ارتباط برقرار میکند. در متون قدیمی و اصطلاحات صوفیه، این واژه به کسی اطلاق میشد که در امور شریعت دیدگاهی سهلگیرانه و منصفانه داشت و سختگیر نبود.
تلفظ
این واژه از دو بخش «خوش» (فارسی) و «مَشرَب» (عربی) تشکیل شده و به صورت خُوشمَشرَب تلفظ میشود.
در جدول
در جدولهای کلمات متقاطع، پاسخ این واژه بر اساس تعداد حروف، «خوش مشرب» (۷ حرف) یا مترادفهای آن مانند «خونگرم» است.
به انگلیسی
در زبان انگلیسی واژگانی چون Sociable و Genial دقیقترین معادلها برای توصیف این ویژگی رفتاری هستند.
به فارسی
واژههای مترادف فارسی آن شامل خوشمعاشرت، خونگرم، زودجوش، خوشمحضر، خوشکلام، لطیف و انیس است. در مقابل، واژههایی مانند بدمشرب، دیرجوش، منزوی و بدعنق متضادهای آن به شمار میروند.
در قرآن
ترکیب واژه «خوشمشرب» به دلیل ماهیت فارسی-عربی خود در قرآن وجود ندارد. با این حال، واژه پایه عربی آن یعنی «مَشْرَب» به صورت جمع (مَشْرَبَهُمْ) دو بار در قرآن (سوره بقره آیه ۶۰ و سوره اعراف آیه ۱۶۰) به معنی «آبشخور و محل نوشیدن آب» به کار رفته است.
نماد چیست
برای این صفت رفتاری، نماد مادی، گیاهی یا جانوری رسمی و ثبتشدهای در فرهنگ عامه وجود ندارد؛ اما در ادبیات مجازاً نمادِ چشمه آب زلال، گوارا و فردی بیتکلف و باصفا است.
جمعبندی و توضیح کامل خوش مشرب
واژه «خوشمشرب» یک صفت مرکبِ زیبای ترکیبی از زبان فارسی و عربی است. بخش اول آن یعنی «خوش» اصالت فارسی دارد و بخش دوم یعنی «مشرب» از ریشه عربی «شرب» به معنای آبشخور و محل نوشیدن گرفته شده است. در فرهنگ و ادبیات فارسی، کلمه مشرب مجازاً به معنای طرز فکر، طریقت و شیوه رفتار به کار میرود؛ از این رو، خوشمشرب به کسی گفته میشود که چشمه اخلاق و شیوه رفتارش با مردم گوارا، دلپذیر و بیتکلف است.
این واژه در روابط اجتماعی برای توصیف افراد خونگرم، زودجوش و خوشمحضر استفاده میشود که حضورشان در هر جمعی مایه نشاط و راحتی دیگران است. بررسی ریشهشناختی و کاربرد اجتماعی آن نشان میدهد که این مفهوم همواره ارزش مثبتی در فرهنگ ایرانی داشته و نشاندهنده حسن معاشرت و صمیمیت در روابط انسانی است.