یعنی چه
این واژه برای توصیف هر چیز دروغین، موهوم و برساخته به کار میرود که اصالت ندارد؛ مانند سند جعلی، خبر جعلی یا اسکناس جعلی.
متضاد
واژههایی که بر درستی، اصالت و واقعیت یک چیز دلالت دارند، در مقابل مفهوم جعل قرار میگیرند.
هم خانواده
این واژهها همگی از ریشه سه حرفی «ج-ع-ل» مشتق شدهاند و با مفهوم ساختن یا تغییر دادن در ارتباط هستند.
ریشه
این واژه از واژهٔ عربی «جَعْل» (به معنی قرار دادن، وضع کردن یا ساختن) به همراه «ی» نسبت فارسی تشکیل شده است و معنایی جدید در زبان فارسی پیدا کرده است.
در جدول
در سؤالات جدول، بسته به تعداد حروف خواسته شده، واژههایی مانند جعلی، مجعول، قلابی و بدلی به عنوان پاسخ کاربرد دارند.
به انگلیسی
بسته به متن و نوع شیء جعلی، معادلهای انگلیسی متفاوتی برای آن استفاده میشود.
به عربی
در زبان عربی معاصر، مفهوم جعل و تزویر بیشتر با ریشههای زَیَفَ و زَوَرَ بیان میشود.
به فارسی
برای جایگزینی این واژه با برگردانهای اصیلتر فارسی، میتوان از واژههایی همچون ساختگی، بدلی و برساخته استفاده کرد.
جمعبندی و توضیح کامل جعلی
واژه «جعلی» به عنوان یک صفت نسبی، توصیفگر هر آن چیزی است که بدون داشتن اصالت و واقعیت، به قصد فریب یا پنهان کردن حقیقت ساخته میشود. این کلمه اگرچه ریشهای عربی دارد، اما با پذیرفتن یاء نسبت در زبان فارسی، کاربرد وسیعی در حوزههای حقوقی، رسانهای و روزمره یافته است؛ نمونههای بارز آن را میتوان در ترکیبهایی چون سند جعلی یا اخبار جعلی مشاهده کرد.
در فرهنگهای لغت معتبر مانند دهخدا و عمید، این واژه با مفاهیمی چون مصنوعی، نااصل و دروغین پیوند خورده است. واژههایی نظیر قلابی، بدلی و مجعول از نزدیکترین مترادفهای آن به شمار میروند، در حالی که واژههایی مانند اصیل و واقعی در نقطه مقابل آن قرار دارند.
شایان ذکر است که اگرچه ریشه این واژه (جَعَلَ) در قرآن کریم بیش از ۳۰۰ بار به کار رفته، اما در متن وحی معنای منفی یا تقلبی ندارد، بلکه به مفاهیمی چون آفریدن، قرار دادن و مقدر کردن اشاره دارد. مفهوم امروزی جعلی، بیشتر بر عدم اعتبار و پوششهای ظاهری دلالت میکند.