یعنی چه
تیرمردان در لغتنامههای تاریخی مانند فارسنامه ابنالبلخی، نام شهرک یا منطقهای کهن در استان فارس (بین شیراز و نوبندجان) است که در گذشته شامل ۳۶ قریه، چشمههای روان و درختستانهای فراوان گردو بوده و امروزه با بخش دشمنزیاری ممسنی مطابقت جغرافیایی دارد. این واژه همچنین به طایفهای از قوم ماردها اشاره میکند.
تلفظ
این واژه به صورت فتح میم و سکون راء در بخش دوم یعنی «تیرْمَرْدان» تلفظ میشود و آوانگاری بینالمللی آن Tirmardān است.
در جدول
در بازیهای شرح در متن و جدول کلمات متقاطع، پاسخ به سؤالاتی نظیر «شهرک باستانی در فارس» یا «قوم باستانی پارس» واژه ۸ حرفی «تیرمردان» است.
به انگلیسی
از آنجا که تیرمردان یک اسم خاص جغرافیایی و تاریخی است، در زبان انگلیسی ترجمه معنایی ندارد و صرفاً به صورت Tirmardan آوانگاری میشود.
به فارسی
این واژه ریشه در فارسی باستان و پهلوی دارد و از ترکیب «تیره» (به معنی بخش یا طایفه) و «مردان» (اشاره به قوم جنگجوی ماردها یا مَردها از اقوام باستانی پارس) ساخته شده است.
در قرآن
واژه تیرمردان یک نام کاملاً ایرانی، جغرافیایی و مربوط به تاریخ باستان ایران است؛ بنابراین در متن قرآن کریم به کار نرفته و کاربرد قرآنی ندارد.
نماد چیست
اگرچه این کلمه نماد فرهنگی مکتوب یا رسمی ندارد، اما در متون تاریخی مانند فارسنامه، مردم این ناحیه و طایفه به سرسختی، سلاحوری، شجاعت و دلاوری نمادین شناخته میشدند.
جمعبندی و توضیح کامل تیرمردان
تیرمردان یکی از واژگان اصیل و کهن در جغرافیای تاریخی ایران زمین است. بر اساس منابع معتبری چون لغتنامه دهخدا و فارسنامه ابنالبلخی، این نام به شهرک یا بلوک باستانی در استان فارس اشاره دارد که میان شیراز و نوبندجان واقع شده بود. این منطقه در دوران شکوفایی خود دارای ۳۶ روستا، چشمههای روان فراوان و باغهای گسترده گردو بوده و امروزه کمابیش با بخش دشمنزیاری در شهرستان ممسنی همپوشانی جغرافیایی دارد.
علاوه بر جنبه جغرافیایی، تیرمردان ریشه در ساختار قومی ایران باستان نیز دارد. این واژه ترکیبی از «تیره» به معنای طایفه و «مردان» است که به قوم ماردها یا مَردها اشاره میکند؛ قومی جنگجو و سرسخت از پارسیان باستان که در این نواحی میزیستند. اهالی این منطقه در تاریخ به شجاعت و مهارت در سلاحوری مشهور بودهاند.