یعنی چه
نزلهبند در اصطلاح طب سنتی به هر نوع دارو، ماده یا روش درمانی گفته میشود که مانع ریزش فضولات مغزی و ترشحات پشت حلق (نزله) به سینه و شکم میشود و زکام را قطع میکند. همچنین در فرهنگ عامه و گذشته، به دعانویسان یا افسونگرانی که با نوشتن دعا و عزیمت تلاش میکردند سردرد یا زکام بیمار را بند بیاورند نیز اطلاق میشده است.
تلفظ
این واژه از دو بخش «نزله» با سکونِ زاء و هاء بیان حرکت (نَزْ لِه) و «بند» با فتح باء و سکون نون و دال (بَند) تشکیل شده است.
در جدول
پاسخ دقیق برای طراحان جدول «نزله بند» است که ۷ حرف دارد. از مترادفهای آن در جدول میتوان به «بادبند»، «معزم» یا «قاطع نزله» اشاره کرد.
به انگلیسی
در اصطلاحات پزشکی و طب سنتی معادلهای علمی و کاربردی آن anti-catarrh یا anti-catarrhal است.
به عربی
در متون طب قدیم عربی از ترکیبات قاطع النزلة یا مانع النزلة برای این مفهوم استفاده شده است.
در قرآن
ترکیب واژگانی «نزلهبند» در قرآن کریم وجود ندارد. با این حال، جزء اول آن یعنی واژه عربی «نزلة» به صورت تنویندار (نَزْلَةً) دو مرتبه در آیات ۱۳ و ۱۴ سوره نجم به معنی «یک بار فرود آمدن» یا «نزول دفعی» در توصیف رویت فرشته وحی توسط پیامبر به کار رفته است.
نماد چیست
در ادبیات پزشکی کهن و طب سنتی ایرانی، نزلهبند نمادی از مهار بیماریهای حاد تنفسی، قابض بودن (جمعکنندگی) و نشانه توقف جریان فضولات مغزی به دیگر اعضای بدن است. این واژه در فرهنگ عامه جنبه نمادین خاصی ندارد و بیشتر کاربرد عملکردی و طبی دارد.
جمعبندی و توضیح کامل نزله بند
واژه «نزلهبند» یک اصطلاح ترکیبی عربی-فارسی است که از واژه عربی «نزله» (به معنی زکام، سرماخوردگی و ترشحات بینی و حلق) و واژه فارسی «بند» (از مصدر بستن و جلوگیری کردن) ساخته شده است. این واژه در گذشته دو کاربرد عمده داشته است؛ در طب سنتی به داروهای گیاهی با خاصیت قابض که ترشحات شدید سرماخوردگی را متوقف میکردند اطلاق میشد و در باورهای عامیانه به دعانویسان و افسونگرانی گفته میشد که مدعی بودند با عزیمتخوانی میتوانند زکام و سردرد بیمار را قطع کنند.
این کلمه کاملاً کلاسیک و قدیمی است و امروزه در زبان روزمره کاربرد زیادی ندارد، اما در متون کهن پزشکی و لغتنامههایی مانند دهخدا و معین به عنوان یک واژه ساختاریافته طبی و فرهنگی ثبت شده است. از نظر ساختاری نیز ۷ حرف دارد و در حل جدولهای کلمات متقاطع، به عنوان هممعنی ضدزکام یا بادبند مورد توجه قرار میگیرد.