یعنی چه
عبارت «مثنوی از شیخ بهایی» به مجموعهای از اشعار و منظومههای عرفانی و اخلاقی اشاره دارد که توسط دانشمند و شاعر نامدار، بهاءالدین محمد عاملی معروف به شیخ بهایی در قالب شعری مثنوی (هر بیت دارای دو مصرع همقافیه) سروده شدهاند. این اشعار بیشتر محتوای زهد، عرفان و پند دارند.
تلفظ
تلفظ صحیح این عبارت به صورت «mas-navi az šeyx-e bahā’i» است که از سه بخش واژگانی مثنوی، حرف اضافه از، و نام خاص شیخ بهایی تشکیل شده است.
در جدول
در جدولهای متقاطع، اگر طراح به دنبال خودِ عبارت یا اشاره به اثر باشد، طول عبارت ۱۵ حرف است. همچنین مشهورترین پاسخهای جایگزین برای مثنویهای خاص او «نان و حلوا»، «شیر و شکر» و «نان و پنیر» هستند.
به انگلیسی
در زبان انگلیسی برای اشاره به این اثر یا مفهوم از عبارت Mathnawi (or Masnavi) by Sheikh Baha'i استفاده میشود.
به فارسی
معادل صریح و روان فارسی این عبارت، «منظومهٔ عرفانی شیخ بهایی» یا «اشعار حکمی بهاءالدین عاملی» است که به آثار منظوم این دانشمند اشاره دارد.
نماد چیست
در ادبیات عرفانی ایران، مثنویهای شیخ بهایی (بهویژه نان و حلوا) نماد زهد حقیقی، دوری از ریاکاری، تلبیس و نقدِ علماندوزیِ بیعمل، صوری و دنیوی به شمار میروند.
جمعبندی و توضیح کامل مثنوی از شیخ بهایی
عبارت «مثنوی از شیخ بهایی» اشاره به یکی از قالبهای شعری سرودهشده توسط دانشمند، فقیه و شاعر نامدار عصر صفوی، بهاءالدین محمد عاملی معروف به شیخ بهایی دارد. شیخ بهایی در سرودن این آثار به شدت تحت تأثیر جلالالدین محمد بلخی (مولوی) بوده و از نظر وزن شعری (رمل مسدس محذوف) و لحن عامیانه، تمثیلی و داستانی، کاملاً به سبک مثنوی معنوی وفادار مانده است.
مشهورترین مثنویهای شیخ بهایی شامل ثلاثیهٔ معروف او یعنی «نان و حلوا»، «نان و پنیر» و «شیر و شکر» است. این آثار سرشار از مضامین اخلاقی، عرفانی، زهدگرایی و انتقاد شدید از صوفینمایان، ریاکاران و عالمانی است که علم را وسیلهای برای تقرب به سلاطین و کسب مال دنیا قرار دادهاند.