معنی پرچم چیست؟ مترادف، ریشه و هم‌خانواده

معنی

واژه «پرچم» در زبان فارسی به معنای بیرق، علم و درفش است. در اصل این کلمه به طره، کاکل یا موی دم غژگاو (یا ابریشم) اطلاق می‌شد که بر سر نیزه یا علم می‌بستند. به مرور زمان و از طریق مجاز (ارتباط جزء به کل)، این واژه به خودِ پارچهٔ نشان‌دار و برافراشته تغییر معنا داده است. همچنین در علم زیست‌شناسی، پرچم به اندام نر گل گفته می‌شود که شامل میله و انبرک است.

یعنی چه

عبارت پرچم یعنی چه، به مظهر همبستگی، اقتدار و شناسنامه تصویری یک گروه یا کشور اشاره دارد. در گذشته برافراشته بودن آن نشانه حیات و پیروزی و افتادن آن از دست پرچمدار در میدان جنگ، به معنی شکست و فروپاشی شیرازه ارتش بوده است. امروزه این واژه مفهوم نماد رسمی و قانونی هر کشور را در عرصه بین‌المللی تداعی می‌کند.

مترادف

این کلمات همگی به نوعی به معنای نشانه، علامت برافراشته و پارچه رسمی فرمانروایی یا نظامی هستند که در متون کهن فارسی و عربی به جای یکدیگر به کار رفته‌اند.

هم خانواده

واژه‌های مشتق و مرکبی که از ریشه پرچم ساخته شده‌اند، عمدتاً بر حمل‌کننده پرچم یا منسوب به آن دلالت دارند. همچنین در متون قدیمی فعل «پرچمیدن» نیز به کار رفته است.

ریشه

برخلاف تصورات قدیمی که این واژه را ترکی یا مغولی می‌دانستند، شواهد زبان‌شناختی و لغت‌نامه دهخدا تایید می‌کنند که «پرچم» واژه‌ای کاملاً پارسی است. این کلمه از ریشه فارسی به معنای کاکل و موی آویزان گرفته شده و حتی به عنوان یک واژه دخیل (perçem) با همین معنی قدیمی وارد زبان ترکی استانبولی شده است. قدمت استفاده از آن در متون فارسی به قرن ششم هجری بازمی‌گردد.

جمله سازی

در جدول

در جدول کلمات متقاطع، اگر طراح از شما معادل ۴ حرفی پرچم را بخواهد، خود واژه «پرچم»، «بیرق»، «رایت» یا «درفش» پاسخ‌های اصلی هستند. برای تعداد حروف کمتر، واژه «لوا» (۳ حرفی) و «علم» (۳ حرفی) کاربرد دارد.

به انگلیسی

در زبان انگلیسی واژه Flag دقیق‌ترین معادل برای پرچم‌های ملی، نظامی و سازمانی است، در حالی که Banner بیشتر به پارچه‌های آویزان، بیرق‌های مذهبی یا پرچم‌های پهن اشاره دارد.