یعنی چه
چرخند حارهای یک پدیده هواشناسی و سامانه طوفانی بسته و چرخنده است که مشخصه اصلی آن یک مرکز کمفشار، بادهای شدید و بارندگیهای بسیار سنگین و سیلآسا است. این پدیده غولپیکر بر فراز آبهای گرم مناطق مدارگانی و استوایی شکل میگیرد و انرژی خود را از تبخیر و تراکم رطوبت هوا دریافت میکند.
تلفظ
تلفظ صحیح این واژه به صورت «چرخند (charxand)» و «حارهای (hāre-i)» است. واژه حاره دارای تشدید روی حرف «ر» در اصل عربی است که در فارسی معمولاً تخفیف مییابد.
در جدول
در جدولهای کلمات متقاطع، پاسخ این عبارت دقیقاً «چرخند حاره ای» با ۱۱ حرف است. طراحان جدول ممکن است از واژههای مترادف مانند «توفند» یا «گردباد دریایی» نیز استفاده کنند.
به انگلیسی
در زبان انگلیسی به این پدیده Tropical Cyclone میگویند. اگر این طوفان در اقیانوس اطلس و شمال شرق اقیانوس آرام رخ دهد Hurricane (هوفان/توفند) و اگر در شمال غرب اقیانوس آرام (آسیا) رخ دهد Typhoon (تایفون) نامیده میشود.
به فارسی
واژه «چرخند» مصوب فرهنگستان زبان و ادب فارسی است که از ترکیب «چرخ» و پسوند «ـند» ساخته شده است. معادلهای دیگر آن در زبان فارسی شامل «توفند»، «طوفان گرمسیری» و «گردباد دریایی گرمسیری» است.
نماد چیست
در نقشههای هواشناسی بینالمللی، نماد چرخند حارهای معمولاً یک دایره توخالی یا پر به رنگ قرمز است که دو باله منحنی در طرفین آن قرار دارد و جهت چرخش و طوفانی بودن سامانه را نشان میدهد.
جمعبندی و توضیح کامل چرخند حاره ای
چرخند حارهای یکی از قدرتمندترین و مخربترین پدیدههای جوی سیاره زمین است. این سامانههای عظیم طوفانی تنها بر فراز اقیانوسهای گرم که دمای آب آنها حداقل ۲۶.۵ درجه سانتیگراد است شکل میگیرند. با تبخیر آب گرم، هوای مرطوب به بالا صعود کرده و با ایجاد یک مرکز کمفشار شدید، بادهای اطراف را به درون خود میکشد که به دلیل چرخش زمین، این بادها به دور مرکز طوفان (که به آن چشم طوفان میگویند) شروع به چرخیدن میکنند.
این پدیده بسته به شدت باد و موقعیت جغرافیایی نامهای مختلفی مانند توفند (Hurricane) در قاره آمریکا یا تایفون (Typhoon) در شرق آسیا به خود میگیرد. چرخندهای حارهای با ورود به خشکی به دلیل قطع شدن منبع انرژی خود (آب گرم) به سرعت تضعیف میشوند، اما پیش از آن میتوانند با بادهای ویرانگر، بارانهای سیلآسا و ایجاد امواج سهمگین دریا، خسارات جانی و مالی شدیدی به مناطق ساحلی وارد کنند.