یعنی چه
این واژه در لغت به معنای گروگان گرفتن و چیزی را در رهن قرار دادن است؛ اما در کاربرد مجازی و رایج امروز، به معنای مدیون کردن، وامدار کردن و وابسته ساختن یک موفقیت یا وضعیت به تلاش و لطف دیگران به کار میرود.
تلفظ
تلفظ دقیق این ترکیب فعلی به صورت «مَرهون ساختَن» (marhun sâxtan) است که در آن صامت «ه» با ضمه کشیده خوانده میشود.
در جدول
در پاسخ به سوالات جدول با موضوع مدیون کردن یا وثیقه گذاشتن، عبارت ده حرفی «مرهون ساختن» به کار میرود.
به انگلیسی
در زبان انگلیسی برای رساندن مفهوم مرهون ساختن یا متعهد و مدیون کردن کسی، از عبارات فوق استفاده میشود.
به عربی
این ترکیب از اسم مفعول عربی «مرهون» (مشتق از رهن) به همراه فعل همکرد فارسی ساخته شده و در عربی با مصدر ارهان قرابت دارد.
به فارسی
معادلهای خالص یا رایج فارسی این عبارت شامل تعابیری چون وامدار کردن، سپاسگزار نمودن، زیر بار منت بردن و در گرو قرار دادن است.
نماد چیست
این واژه در اصطلاحات فقهی و حقوقی نماد وثیقه، ضمانت محکم و قفل شدن مال است. در مفاهیم اخلاقی و عرفانی نیز به عنوان نماد تعلق، دِین و اسارت نفس انسان در گرو اعمالی که انجام میدهد شناخته میشود.
جمعبندی و توضیح کامل مرهون ساختن
عبارت «مرهون ساختن» یک ترکیب فعلی منشعب از ریشه عربی «رهن» است که در دو ساحت معنایی لغوی و مجازی کاربرد دارد. در وجهه فقهی و حقوقی، این کلمه به معنای وثیقه قرار دادن مال و ایجاد ضمانت رسمی است که ریشههای آن در آیات قرآنی مربوط به معاملات نیز به چشم میخورد.
در ادبیات روزمره و مکاتبات رسمی، این اصطلاح بیشتر جنبه اخلاقی و کنایی دارد؛ به طوری که وقتی موفقیت یک مجموعه را «مرهون ساختن» تلاشهای یک فرد میدانیم، در واقع بر دِین، وابستگی و سپاسگزار بودن آن موقعیت نسبت به شخص تأکید میکنیم.