یعنی چه
در زبان فارسی امروز، لطمه به معنی آسیب، گزند و خسارت مالی یا معنوی است. با این حال، در ریشهٔ لغوی و کاربرد کهن آن، به معنای زدن ضربه با کف دست باز به صورت یا بدن (سیلی و تپانچه) بوده است.
مترادف
واژههایی مانند آسیب، صدمه و گزند بیشترین شباهت معنایی را با لطمه در فارسی معاصر دارند.
در جدول
در جدولهای متقاطع، کلمهٔ لطمه به عنوان پاسخ برای راهنماهای 'آسیب'، 'صدمه' یا 'ضربه' با تعداد ۴ حرف به کار میرود.
به انگلیسی
برای انتقال مفهوم لطمه در زبان انگلیسی با توجه به سیاق متن، از واژههای فوق استفاده میشود.
به عربی
در زبان عربی برای معنای امروزی از ضرر و صدمه، و برای معنای فیزیکی و قدیمی از لَطمه و صفعه استفاده میشود.
به فارسی
برگردانهای اصیل و رایج این واژه در زبان فارسی شامل آسیب و گزند است که به طور کامل جایگزین این کلمهٔ عربیالاصل میشوند.
نماد چیست
واژهٔ لطمه مفهوم انتزاعی خسارت یا مفهوم فیزیکی ضربه را دارد و در فرهنگها یا اسطورهشناسی نماد شیء یا جریان خاصی به شمار نمیرود.
جمعبندی و توضیح کامل لطمه
واژهٔ لطمه ریشه در زبان عربی دارد و از مادهٔ «لَطَمَ» گرفته شده است. این کلمه در ادبیات کهن فارسی و عربی به معنی نواختن ضربه با دست باز بر صورت یا همان سیلی زدن بوده است؛ به همین جهت واژهای مانند «تلاطم» (برخورد شدید امواج به یکدیگر) نیز با آن همخانواده است.
در سیر تحول زبان فارسی، معنای این واژه از یک اقدام فیزیکیِ مشخص (سیلی) به یک مفهوم عامتر و انتزاعیتر یعنی هرگونه «آسیب، صدمه، گزند و خسارت» تغییر یافته است. امروزه وقتی از لطمه خوردن به کار، زندگی یا آبروی کسی صحبت میکنیم، دقیقاً به همین معنای ثانویه اشاره داریم.
بسیاری از افراد ممکن است به دلیل تشابه ظاهری، این کلمه را با واژههای قرآنی مثل «حُطَمه» اشتباه بگیرند، اما باید توجه داشت که لطمه یا مشتقات مستقیم آن در قرآن به کار نرفتهاند و حطمه از ریشهٔ دیگری به معنی درهمشکننده است.