یعنی چه
در اصطلاحات حقوقی و فقهی، به فردی که از طرف شاکی مورد اتهام قرار گرفته و علیه او طرح دعوا شده است، مُشتَکَیعنه یا مشتکیمنه میگویند. این واژه در واقع معادل «متهم» در دادسرا و دادگاههای کیفری است.
تلفظ
تلفظ صحیح این ترکیب به صورت مُشتَکَی مِنهُ (یا عَنْهُ) است که در ادبیات اداری و حقوقی ایران به همین صورت به کار میرود.
در جدول
در جدولهای متقاطع، پاسخ این کلمه با توجه به تعداد حروف میتواند «مشتکی منه» (۸ حرف)، «مشتکی عنه» (۸ حرف) یا «متهم» (۴ حرف) باشد.
به انگلیسی
در نظام حقوقی انگلیسیزبان، برای اشاره به شخصی که مورد اتهام یا شکایت قرار گرفته است از واژگان Defendant یا Accused استفاده میشود.
به عربی
ریشه این واژه عربی است. در زبان عربی فصیح، ترکیب درست آن «المشتکی عنه» (شکایت شده از او) است و عبارتی مانند مشتکیمنه تحریفی عامیانه در حقوق ایران محسوب میشود.
به فارسی
برابرهای سره و روان فارسی برای این اصطلاح شامل کلماتی مانند «شکایتشونده» یا «مورد شکایت» است، هرچند در زبان حقوقی امروز اصطلاحات «متهم» و «خوانده» جایگزین آن شدهاند.
در قرآن
خود واژه یا ترکیب «مشتکی منه» در متن قرآن کریم به کار نرفته است؛ اما فعل همخانواده آن یعنی «تَشْتَكِي» (شکایت میکند) در آیه اول سوره مبارکه مجادله آمده است.
جمعبندی و توضیح کامل مشتکی منه
واژه «مشتکی منه» که شکل اصیل و درست اصطلاحی آن در زبان عربی «مشتکی عنه» است، از ریشه «ش ک ی» گرفته شده و به معنای مفعولی یعنی «کسی که از او شکایت شده» اشاره دارد. این عبارت یک اصطلاح کاملاً تخصصی در فضای فقهی و حقوقی است و معمولاً در پروندههای کیفری و شکواییهها برای معرفی فرد متهم یا مدعیعلیه استفاده میشود.
در فرایند رسیدگی به یک پرونده، شخص شاکی ادعایی را علیه مشتکیمنه مطرح میکند و تا زمانی که جرم در دادگاه صالح ثابت نشود، او صرفاً یک متهم یا خوانده تلقی میگردد. استفاده از تعبیر «منه» به جای «عنه» گرچه از نظر قواعد عربی برای انسان دقیق نیست، اما در ادبیات قضایی ایران کاملاً رایج و پذیرفته شده است.