یعنی چه
در لغت به معنی فردی از قوم ثمود یا هر چیزی است که به این قوم باستانی، زبان و خطوط بهجایمانده از آنها تعلق داشته باشد. واژهٔ ثمود در اصل به معنی آب اندکی است که در گودال جمع شود.
تلفظ
تلفظ صحیح این واژه به صورت ثَمودی (Thamūdī) است که حرف ث دارای فتحه و حرف م دارای ضمه است.
در جدول
در جدولهای کلمات متقاطع، پاسخ به پرسشهایی نظیر «منسوب به قوم صالح» یا «خط باستانی شمال عربستان»، کلمه ۵ حرفی «ثمودی» یا کلمه ۴ حرفی «ثمود» است.
به انگلیسی
در زبان انگلیسی برای اشاره به کتیبهها و خطوط این قوم از واژه Thamudic و برای اشاره به افراد این قوم از Thamudi استفاده میشود.
به عربی
در زبان عربی این واژه صفت نسبی ساخته شده از ریشه (ث - م - د) است و برای توصیف اشیاء یا اشخاص منسوب به ثمود به کار میرود.
به فارسی
این واژه وامواژهای عربی در فارسی است که به همان معنای تاریخی و باستانشناسی خود یعنی متعلق به قوم ثمود یا کتیبههای صخرهای شمال شبهجزیره عربستان استفاده میشود.
نماد چیست
در فرهنگ و ادبیات دینی، این واژه نماد عاقبت کفر، سرکشی و تکیه بر سازههای سخت مادی است؛ چرا که خانههای سنگی آنها مانع عذاب الهی نشد. در باستانشناسی نیز نماد خطوط و کتیبههای صخرهای شمال عربستان است.
جمعبندی و توضیح کامل ثمودی
واژه «ثمودی» یک صفت نسبی است که به قوم باستانی و از میان رفتهٔ ثمود اشاره دارد. این قوم که به قوم حضرت صالح (ع) معروف هستند، در شمال شبهجزیره عربستان سکونت داشتند و به دلیل مهارت شگفتانگیزشان در تراشیدن کوهها و ساختن خانههای مجلل در دل صخرهها (اصحاب الحجر) شهرت جهانی دارند. ریشه لغوی این کلمه به معنی آب اندک جمع شده در گودال است که برخی آن را به کمآبی سرزمین این قوم نسبت میدهند.
در بستر باستانشناسی و زبانشناسی، واژه ثمودی بیشتر برای توصیف کتیبهها و خطوط صخرهای پیشااسلامی (Thamudic inscriptions) به کار میرود که توسط بادیهنشینان بر روی سنگها حک میشده است. این قوم در متن قرآن بارها ذکر شدهاند و سرانجام آنها به دلیل تکذیب پیامبرشان و پی کردن ناقه صالح، گرفتار عذاب الهی شدند. از این رو، در ادبیات فارسی و اسلامی، ثمودیان به نمادی از فانی بودن قدرتهای مادی و سازههای سخت زمینی در برابر اراده الهی تبدیل شدهاند.