یعنی چه
الوغش در لغتنامههای کهن فارسی به معنای دعای نیکی، ثنا، آفرین و ستایش آمده است. این واژه زمانی به کار میرفته که کسی برای دیگری آرزوی خیر و برکت میکرده یا کار او را مورد تحسین قرار میداده است.
تلفظ
این واژه در متون قدیمی و فرهنگهای لغت به صورت اُلْغُش یا اَلُوغَش ضبط شده است که ریشه در تلفظهای کهن دارد.
در جدول
در جدولهای متقاطع، در پاسخ به راهنمای «دعای خیر کهن» یا «آفرین و تحسین قدیمی»، واژه ۵ حرفی «الوغش» یا واژه ۴ حرفی «الغش» مد نظر قرار میگیرد.
به انگلیسی
برای انتقال مفهوم این واژه به زبان انگلیسی میتوان از کلماتی که بار معنایی دعای خیر، ستایش یا تشویق دارند استفاده کرد.
به ترکی
ریشه اصلی این واژه ترکی است. در ترکی کهن و آذربایجانی به صورت آلقش یا آلقیش تلفظ میشود و فعل آن (آلقشلاماق) به معنی تحسین کردن و دعای خیر نمودن است. امروزه در ترکی استانبولی Alkış بیشتر به معنی دست زدن و تشویق کاربرد دارد.
به فارسی
معادلهای دقیق فارسی این واژه شامل عبارتهایی همچون دعای نیکی، ثنا، آفرین، ستایش، و تمجید میباشند.
نماد چیست
برای واژه الوغش نماد تصویری، نمادین یا اسطورهای خاصی در تاریخ ثبت نشده است؛ این کلمه صرفاً یک اصطلاح زبانی و کلامی قدیمی برای ابراز آرزوهای خوب و تحسین دیگران به شمار میرود.
جمعبندی و توضیح کامل الوغش
واژه «الوغش» (یا الغش) از جمله کلمات بسیار نادر، کهن و فراموششدهای است که در فرهنگهای قدیمی زبان فارسی مانند شرفنامه منیری و لغتنامه دهخدا به چشم میخورد. این واژه ریشهای ترکی دارد و در اصل از واژه «آلقیش» گرفته شده است که به مرور زمان وارد زبان و ادبیات فارسی شده و تغییر شکل یافته است. معنای اصلی آن فرستادن دعای خیر، آرزوی نیکی و تحسین و آفرین گفتن به دیگران است.
نکته جالب و ظریف زبانشناختی در خصوص این کلمه، وجود واژه متضاد آن یعنی «فَرغَش» است. در متون کهن، اگر الوغش به معنای دعای خیر و ثنا باشد، فرغش دقیقاً در نقطه مقابل آن و به معنای نفرین، لعنت و دعای بد به کار میرفته است. امروزه این واژه در فارسی کاملاً منسوخ شده، اما ریشه آن (Alkış) در زبانهای ترکی همچنان با مفهوم تشویق و دست زدن زنده است.