یعنی چه
این ترکیب از دو واژه «ابن» به معنای فرزند و «فخار» به معنای کوزهگر یا سازندهٔ ظروف سفالی تشکیل شده است. در متون کهن و تاریخ اسلام، این عنوان اغلب به عنوان شهرت خانوادگی برای عالمان، فقها و نحویانی به کار رفته است که ریشهٔ خانوادگیشان با صنعت سفالگری پیوند داشته است.
تلفظ
این واژه در فارسی با تلفظ «ابنُالفَخّار» خوانده میشود که در آن «الف» و «لام» معرفه بر سر «فخار» قرار گرفته و حرف خاء در فخار دارای تشدید است.
در جدول
در جدولهای کلمات متقاطع، پاسخ این عبارت با احتساب فواصل و حروف، ۹ حرف است.
به انگلیسی
معادل انگلیسی مستقیم این عبارت Son of the potter است که به شغل موروثی فرد اشاره دارد.
به عربی
این عبارت در زبان عربی به صورت اِبنُ الفَخّار نوشته و به همین شکل در متون تراجم و شرح حالنویسی استفاده میشود.
به فارسی
معادلهای فارسی که به جای این لقب میتوان به کار برد شامل کوزهگرزاده یا فرزندِ سفالگر است که همان معنای نسبی را منتقل میکنند.
در قرآن
ترکیب کامل «ابن الفخار» در قرآن نیامده است، اما واژه «الفَخّار» به معنای سفال یا گل پخته، یکبار در آیه ۱۴ سوره مبارکه الرحمن (خَلَقَ الْإِنْسَانَ مِنْ صَلْصَالٍ كَالْفَخَّارِ) برای توصیف خلقت انسان به کار رفته است.
جمعبندی و توضیح کامل ابن الفخار
ابن الفخار یک لقب تاریخی و نسبی در فرهنگ اسلامی است که به معنای فرزند کوزهگر میباشد. این عنوان در قرون میانه بهویژه در اندلس برای شناسایی دانشمندان و فقهایی که از خانوادههای پیشهور (سفالگر) برخاسته بودند، به کار میرفت.
این واژه از ریشه عربی «فخر» مشتق شده که در معنای کوزهگری به «فخار» (سفالگر) ختم میشود. اهمیت فرهنگی این نام در متون کلاسیک، علاوه بر جنبه شغلی، یادآور مفهوم بازگشت انسان به خاک و شکنندگی سفالینِ هستی است که با استناد به آیه قرآن در سوره الرحمن، مضمونی عمیق در ادبیات و تاریخ اسلام یافته است.