یعنی چه
واژه «پاکیزه طلعت» صفت مرکبی است که برای توصیف افرادی با چهره زیبا، نورانی و منزه به کار میرود. این اصطلاح ترکیبی از زیبایی ظاهری و پاکی باطنی را ذهن متبادر میکند و در ادبیات به معشوق یا افراد معصوم و خوشسیما نسبت داده میشود.
تلفظ
تلفظ صحیح این عبارت ترکیبی به صورت [پاکیزه طَلْعَت] است.
در جدول
در جدولهای کلمات متقاطع، در پاسخ به راهنمای «خوشسیما»، «زیبامنظر» یا «کسی که چهره پاک دارد»، عبارت ۱۰ حرفی «پاکیزه طلعت» قرار میگیرد.
به انگلیسی
برای انتقال مفهوم این صفت مرکب در زبان انگلیسی میتوان از عباراتی که به زیبایی و درخشندگی چهره اشاره دارند استفاده کرد.
به فارسی
معادلها و مترادفهای اصیل فارسی این کلمه شامل واژگانی چون پاکیزهروی، خوشسیما، نیکوروی، خورشیدطلعت و ماهطلعت است. این واژه از ترکیب «پاکیزه» (فارسی باستان) و «طلعت» (عربی از ریشه ط ل ع) ساخته شده و متضاد آن کلماتی مثل بدطلعت، زشترو و کریهالمنظر است.
در قرآن
ترکیب وصفی «پاکیزه طلعت» در متن قرآن کریم عیناً وجود ندارد. با این حال، ریشه عربی بخش دوم آن یعنی «طلعت» (ط ل ع) در قالب کلماتی مانند «طَلَعَت» (در سوره کهف برای طلوع خورشید) یا «طَلْعُهَا» (در سورههای ق و انعام به معنی شکوفه و بار درخت) به کار رفته است، اما در قرآن به معنی چهره و رخسار انسانی استفاده نشده است.
جمعبندی و توضیح کامل پاکیزه طلعت
عبارت «پاکیزه طلعت» یک صفت مرکب زیبای ذوالحیاتین (فارسی - عربی) است که از پیوند واژه فارسی «پاکیزه» (برآمده از زبانهای ایرانی باستان) و واژه عربی «طلعت» (به معنی رخسار، چهره و ظهور) پدید آمده است. این اصطلاح در ادبیات غنایی و عرفانی فارسی جایگاه ویژهای دارد و تجلیبخش مفهوم زیبایی مطلق، معصومیت ظاهری و پاکدامنی باطنی است؛ به طوری که شاعران برای توصیف رخسار درخشان و بیعیب معشوق یا انسانهای نیکوکار از آن بهره میبردهاند.
این واژه از نظر معنایی با کلماتی چون خوشسیما، پاکیزهچهر و صبیحالمنظر همپوشانی دارد و متضاد آن واژگانی چون بدطلعت یا زشترو است. در ساختار جدول کلمات متقاطع، این ترکیب دقیقاً یک پاسخ ۱۰ حرفی را تشکیل میدهد که به عنوان معادل زیبامنظر شناخته میشود.