یعنی چه
التهاب حاد منتشره مغزی (ADEM) یک بیماری التهابی و خودایمنی نادر و شدید است که سیستم عصبی مرکزی شامل مغز و طناب نخاعی را درگیر میکند. در این عارضه، سیستم ایمنی بدن به اشتباه به پوشش محافظ اعصاب (میلین) در بخش سفید مغز حمله کرده و باعث تخریب آن میشود. این بیماری معمولاً بهطور ناگهانی پس از یک عفونت ویروسی یا باکتریایی، یا بهندرت پس از واکسیناسیون (بهویژه در کودکان) رخ میدهد و با علائمی چون تب، خستگی، سردرد، تهوع و در موارد شدیدتر تشنج یا کما همراه است.
تلفظ
تلفظ این عبارت به صورت «اِلتِهابِ حادِّ مُنتَشِرِهِ مَغزی» (Eltehāb-e Hādd-e Montashereh-ye Maghzi) است که از چهار واژه با ریشههای فارسی و عربی ترکیب شده است.
در جدول
در جدولهای متقاطع و شرح در متن، پاسخ این اصطلاح پزشکی دقیقاً خودِ عبارت «التهاب حاد منتشره مغزی» با ۱۹ حرف است. همچنین ممکن است از واژه جایگزین «انسفالومیلیت حاد منتشر» نیز استفاده شود.
به انگلیسی
در اصطلاح پزشکی بینالمللی و زبان انگلیسی به این بیماری Acute Disseminated Encephalomyelitis میگوینعی که به اختصار با نام ADEM شناخته میشود.
به عربی
در منابع پزشکی زبان عربی، این عارضه را با نام «التهاب الدماغ والنخاع الحاد المنتثر» میشناسند که ترجمه دقیق ساختار بیماری است.
به ترکی
در زبان ترکی استانبولی و متون پزشکی آن، این اصطلاح به صورت علمی و با نگارش Akut Disseminated Encephalomyelit به کار میرود.
نماد چیست
این بیماری نماد گرافیکی ثبتشدهای در فرهنگ عامه ندارد؛ اما در مجامع پزشکی، لکههای متعدد ناشی از تخریب میلین در کلیشه MRI مغز و سلولهای عصبی آسیبدیده به عنوان نشانههای بصری آن شناخته میشوند. همچنین روبان نقرهای یا ارغوانی برای آگاهیبخشی درباره بیماریهای خودایمنی مغزی کاربرد دارد.
جمعبندی و توضیح کامل التهاب حاد منتشره مغزی
التهاب حاد منتشره مغزی یا همان بیماری ADEM، یک عارضه سیستم عصبی مرکزی است که در پی پاسخ اشتباه سیستم ایمنی بدن رخ میدهد. این بیماری با حمله به غلاف میلین که وظیفه حفاظت از رشتههای عصبی مغز و نخاع را بر عهده دارد، هماهنگی و انتقال پیامهای عصبی را دچار اختلال شدید میکند. از آنجا که این بیماری اغلب پس از یک بیماری عفونی یا ویروسی ساده بروز مییابد، شناسایی بهموقع آن از اهمیت بالایی برخوردار است.
علائم این بیماری معمولاً به صورت ناگهانی ظاهر شده و شامل سردرد، تب، ضعف عضلانی و در موارد پیشرفته اختلال در بینایی و تشنج است. اگرچه این بیماری شباهتهای زیادی به بیماری اماس دارد، اما تفاوت اصلی آن در این است که ADEM معمولاً یکبار رخ میدهد و حالت رفت و برگشتی یا مزمن ندارد. درمانهای تخصصی شامل استفاده از کورتونها و درمانهای سرکوبکننده ایمنی در بیشتر موارد به بهبود کامل یا نسبی بیماران کمک میکند.