یعنی چه
این عبارت یک اصطلاح تخصصی در علم رجال و جرح و تعدیل است و به راویانی اطلاق میشود که در نقل و روایت سخنان معصومین (ع) کاملاً مورد اطمینان، راستگو و امانتدار هستند و در نگهداری و حفظ متن حدیث دقت بالایی دارند.
تلفظ
تلفظ صحیح این عبارت به صورت فصیح عربی «ثِقَةٌ فِی الْحَدِیث» است.
در جدول
پاسخ دقیق برای این عبارت اصطلاحی در جدول ۱۱ حرف است.
به انگلیسی
در متون آکادمیک و شیعهشناسی انگلیسی، از اصطلاحاتی مانند Reliable narrator یا عبارت نگاشتهٔ (Transliteration) آن یعنی Thiqa narrator استفاده میشود.
به عربی
این اصطلاح خود ریشه عربی دارد و تعابیر همتای آن در کتب رجالی عربی شامل «راوٍ ثقة» و «ثقة في روايته» است.
به فارسی
معادل مستقیم آن در زبان فارسی «راوی مورد وثوق در روایت» یا «قابل اعتماد در نقل حدیث» است.
در قرآن
این ترکیب و اصطلاح خاص در متن قرآن مجید به صورت لفظی عیناً نیامده است؛ با این حال ریشه آن (و ث ق) در واژگانی چون میثاق و الوثقی، و مفاهیم بنیادین آن مانند صدق، امانتداری و عدالت در آیات متعددی مورد تأکید قرار گرفته است.
جمعبندی و توضیح کامل ثقه فی الحدیث
عبارت «ثقه فی الحدیث» یکی از مهمترین و کلیدیترین اصطلاحات تخصصی در دانش «علم رجال» است. این علم وظیفه بررسی و ارزیابی سند احادیث و سنجش میزان اعتبار و راستگویی راویان را بر عهده دارد. زمانی که علمای رجال یک راوی را با این صفت توصیف میکنند، نشاندهنده آن است که وی فردی عادل، امانتدار و دارای حافظه و ضبط قوی (ضابط) بوده و به هیچ وجه در نقل سخنان پیامبر اسلام (ص) و ائمه اطهار (ع) تعمدی در دروغگویی نداشته است.
نکته ظریف و دقیق رجالی در خصوص این اصطلاح آن است که صفت «ثقه فی الحدیث» لزوماً مذهب یا عقیده خاص کلامی راوی را تعیین نمیکند؛ بلکه صرفاً متمرکز بر صداقت و امانتداری او در حوزه نقل روایت است. به همین جهت، ممکن است راوی غیر دوازدهامامی نیز به دلیل راستگویی فراوان در نقل، این عنوان را دریافت کند که به احادیثِ نقلشده توسط چنین افرادی در اصطلاح «حدیث موثق» میگویند.
در ساختار ارزیابی روایات، دستیابی به این درجه از اعتبار علمی و اخلاقی به فقیهان و مجتهدان اجازه میدهد تا با اطمینان خاطر به روایات نقل شده توسط راوی در استنباط و استدلالهای فقهی و احکام شرعی استناد کنند.