یعنی چه
به تقلا درآمدن به معنای آغاز کوشش بلیغ، جانفشانی یا دستوپا زدن بیقرارانه برای رهایی از یک بنبست، خطر یا مشکل است. این حالت معمولاً با فشار، اضطراب و سختی همراه است؛ مانند وضعیت انسان یا حیوانی که در موقعیتی سخت گیر افتاده و برای نجات خود شروع به تکاپو میکند.
تلفظ
تلفظ صحیح این عبارت به صورت «به تَقَلّا دَرآمَدَن» است که در آن واژهٔ تقلا بر وزن تفعل خوانده میشود.
در جدول
در پاسخ به سوالات جدول کلماتی مانند دستوپا زدن، تکاپو کردن، یا تلاش کردن مد نظر قرار میگیرد. خود عبارت «به تقلا درآمدن» دقیقاً ۱۲ حرف دارد.
به انگلیسی
در زبان انگلیسی برای بیان این حالت از افعالی استفاده میشود که نشاندهندهٔ کوشش شدید در شرایط دشوار هستند.
به عربی
در زبان عربی مفاهیمی که به مبارزه، کشمکش و دگرگونی نفس در سختیها اشاره دارند، به عنوان معادل به کار میروند.
به فارسی
برگردان و معادلهای فصیح فارسی این اصطلاح شامل واژگانی چون کوشش بلیغ، جانفشانی، تکودو کردن و دستوپا زدن است که همگی بیانگر اوج حرکت و تلاش برای برونرفت از یک وضعیت ویژه هستند.
جمعبندی و توضیح کامل به تقلا درآمدن
اصطلاح «به تقلا درآمدن» یک فعل مرکب در زبان فارسی است که از ترکیب واژهٔ وامگرفتهشدهٔ «تقلا» (از اصل عربی تقلّی به معنی بر تابه غلتیدن و بیقرار شدن) با فعل فارسی «درآمدن» ساخته شده است. این عبارت زمانی به کار میرود که فرد یا جانداری در یک بنبست، بحران یا موقعیت دشوار فیزیکی و روحی قرار میگیرد و تمام توان خود را برای نجات یا دستیابی به مقصود بسیج میکند.
از نظر معنایی، این اصطلاح فراتر از یک تلاش معمولی است و با نوعی اضطراب، بیقراری و فشردگی زمان همراه است؛ به طوری که در تصویرسازیهای ذهنی و ادبی، یادآور ماهی بیرون از آب یا فردی در حال غرق شدن است که برای بقا دستوپا میزند. در لغتنامههای معتبر فارسی مانند دهخدا و معین نیز بر ابعاد فیزیکی و روانی این کوشش بلیغ تاکید شده است.