یعنی چه
شاکله در لغت به معنی شکل، قالب، هیئت و ساختار ظاهری یا باطنی است. در مفهوم عمیقتر، این واژه به ذات، طبع، خلق و خوی و ساختار شخصیتیِ شکلگرفتهٔ یک فرد اشاره دارد که به عنوان منشأ و جهتدهنده رفتارهای او عمل میکند.
تلفظ
این واژه به صورت شاکِله (با کسره کسرِ کاف) تلفظ میشود.
به انگلیسی
بسته به متن و کاربرد، در معنای ساختاری از Structure و Framework و در معنای روانشناختی و اخلاقی از Character یا Disposition استفاده میشود.
به عربی
در زبان عربی این واژه به عنوان اسم فاعل مؤنث از ریشه (ش ک ل) کاربرد دارد و با کلماتی چون سجیه و بنیت مترادف است.
به فارسی
برابرهای دقیق فارسی این کلمه شامل ساختار، شالوده، پیکره، سرشت، ذات، منش، هویت و طبیعت هستند.
در قرآن
این واژه تنها یکبار در قرآن کریم در آیه «قُلْ كُلٌّ يَعْمَلُ عَلَىٰ شَاكِلَتِهِ» (اسراء/۸۴) آمده است؛ یعنی: «بگو هر کس بر اساس سرشت، نیت و شالوده فکری و شخصیتی خود عمل میکند.» مفسران آن را به مهار روحی و ساختار وجودی انسان تعبیر کردهاند.
نماد چیست
شاکله دارای نماد مادی یا حیوانی خاصی در اسطورهشناسی نیست؛ اما در ادبیات فلسفی و قرآنی، نماد شالوده مهندسی روان و مهارکننده شخصیت انسان است که نشان میدهد تمام رفتارهای بیرونی از ساختار درونی نشئت میگیرند.
جمعبندی و توضیح کامل معنی شاکله
واژه «شاکله» از ریشه عربی «ش ک ل» گرفته شده و در اصل از مفهوم «شِکال» (طنابی که پای چهارپا را با آن میبندند) ریشه میگیرد؛ چرا که منش و عادتهای پایدار انسان نیز مانند مهار و چارچوبی مشخص، جهت رفتارهای او را تعیین میکنند. این کلمه در زبان فارسی کاربرد گستردهای در حوزههای ادبی، روانشناسی و فلسفی پیدا کرده است.
در یک جمعبندی روان، شاکله به معنای ساختار بنیادین، شالوده و سرشت درونی انسان است که شخصیت او را شکل میدهد. بر اساس این مفهوم، تمام اعمال، تصمیمها و رفتارهای بیرونی هر فرد، نمودی از همان ساختار و بافتار شخصیتی و روانیِ درونی اوست که به مرور زمان ثبات یافته است.