یعنی چه
این عبارت یک استعارهٔ معروف اسلامی است که دین را به خیمهای تشبیه میکند که نماز ستون اصلی آن است؛ اگر این ستون برپا باشد، خیمه استوار میماند و در صورت سقوط یا حذف آن، کل بنای دین فرو میریزد.
تلفظ
تلفظ صحیح این عبارت عبادی و عربی به صورت «اَصْصَلاةُ عَمُودُ الدّین» است که در روانخوانی فارسی معمولاً بخش التعریف در کلمات الصلاة و الدین ادغام و به صورت تشدیددار ادا میشود.
در جدول
در جدولهای متقاطع و شرح در متن، این عبارت معمولاً به عنوان پاسخ پرسشهایی نظیر «حدیثی درباره نماز» یا «ستون دین» مطرح میشود که نسخه بدون تای گرد آن (الصلات عمود الدین) ۱۵ حرف دارد.
به انگلیسی
در ترجمههای انگلیسی متون مذهبی، برای انتقال مفهوم این حدیث از واژگان مربوط به ستون (pillar) و دین یا ایمان (religion/faith) استفاده میشود.
به عربی
این عبارت خود یک جمله کامل عربی فصیح است که در منابع روایی شیعه و اهل سنت نقل شده و گاهی با واژه «عِماد» به جای «عَمود» نیز گزارش شده است.
به فارسی
برگردان دقیق و روان این عبارت به زبان فارسی «نماز ستون دین است» یا «نماز پایهگاه آیین است» میشود که کنایه از محوریترین عبادت در اسلام دارد.
در قرآن
جمله «الصلات عمود الدین» به عنوان یک آیه در قرآن مجید وجود ندارد، بلکه حدیثی است که از معصومین (ع) نقل شده است؛ با این حال، اصل اهمیت و برپاداشتن نماز در آیات متعددی مانند «أقیموا الصلاة» مورد تأکید شدید قرار گرفته است.
جمعبندی و توضیح کامل الصلات عمود الدین
عبارت «الصلات عمود الدین» یکی از کلیدیترین و معروفترین احادیث اسلامی در تبیین جایگاه نماز است. این تعبیرِ استعاری، با شبیهسازی دین به یک خیمه و نماز به ستون نگهدارنده آن، به مسلمانان یادآور میشود که پایداری ایمان و قبولی سایر عبادات در گرو برپایی نماز است و بدون آن، ساختار اعتقادی شخص انسجام خود را از دست میدهد.
اگرچه این ترکیب لفظی در متن آیات قرآن کریم عیناً به کار نرفته، اما کاملاً همسو با فرهنگ قرآنی و تاکیدات فراوان وحی بر اقامه نماز است. این حدیث در منابع روایی فریقین با اسناد محکم ذکر شده و به عنوان یک ضربالمثل مذهبی و نماد استحکام عقیده در فرهنگ جوامع مسلمان جا افتاده است.