یعنی چه
نسطور (نستوریوس) اسقف معروف قسطنطنیه در قرن پنجم میلادی است که معتقد بود در عیسی مسیح دو شخص و دو طبیعت مجزا (انسانی و الهی) وجود دارد. در متون کهن فارسی گاه مجازاً به معنی مطلق مسیحی یا ترسا نیز به کار رفته است.
تلفظ
این واژه در زبان فارسی معمولاً به صورت نَسطور (Nas-tur) و در برخی متون مذهبی قدیمی به صورت نُسطور تلفظ میشود.
در جدول
در جدولهای کلمات متقاطع، این کلمه معمولاً به عنوان پاسخ برای پرسشهایی چون «اسقف معروف مسیحی» یا «فرقه مسیحیان قدیم» با ۵ حرف کاربرد دارد.
به انگلیسی
معادل انگلیسی نام این شخصیت تاریخی Nestorius است و برای اشاره به مکتب کلامی یا پیروان او از واژه Nestorian استفاده میشود.
به فارسی
از آنجا که نسطور یک اسم خاص یونانی است، معادل واژگانی اصیل در زبان فارسی ندارد؛ اما در ادبیات کلاسیک فارسی مجازاً به معنای مسیحی، ترسا و چلیپاگر به کار رفته است.
در قرآن
واژه نسطور یا نام فرقه نسطوریان به طور مستقیم در متن قرآن کریم ذکر نشده است و یک اصطلاح تاریخی-کلامی به شمار میرود.
نماد چیست
در تاریخ ادیان و ادبیات کلاسیک فارسی (مانند اشعار خاقانی)، نسطور نمادی از بحثها و جدالهای عمیق کلامی در الهیات مسیحی و همچنین مظهر اسقفان و عالمان محقق مسیحی است.
جمعبندی و توضیح کامل نسطور
واژه «نسطور» در زبان فارسی یک اسم خاص (علم) تاریخی و مذهبی است که به شخصیتی به نام «نستوریوس»، اسقف بزرگ قسطنطنیه در قرن پنجم میلادی، اشاره دارد. او با ارائه نظریهای متفاوت در باب طبیعت عیسی مسیح، جریانی بزرگ را در کلام مسیحی پایهگذاری کرد که بعدها به مذهب نسطوری یا کلیسای شرق معروف شد.
این واژه ریشهای یونانی دارد و از طریق زبانهای سریانی و عربی وارد ادبیات و متون تاریخی فارسی شده است. در اشعار و آثار نویسندگان کلاسیک ایرانی، از این کلمه گاهی به عنوان نماد و مجاز برای کل پیروان آیین مسیحیت یا راهبان و دانشمندان ترسا استفاده شده است.
بنابراین، نسطور دارای ریشه یا خانواده واژگانی اصیل در زبان فارسی نیست، بلکه بازتابی از یک نام تاریخی و عقیدتی در متون مذهبی، کلامی و ادبیات سنتی ایران به شمار میرود که امروزه بیشتر در مطالعات تاریخ ادیان مورد توجه قرار میگیرد.