یعنی چه
این واژه از ترکیب حرف عطف «فَـ» (پس، در نتیجه) و فعل ماضی «تَشابَهَ» ساخته شده است. به معنای این است که دو یا چند چیز آنقدر به هم شبیه شدهاند که تشخیص آنها از یکدیگر سخت شده و حالت ابهام و اشتباهپذیری به وجود آمده است.
تلفظ
تلفظ صحیح این واژه با فتحهی تمام حروف و سکون یا فتحهی هاء پایانی به صورت فَتَشابَهَ است.
در جدول
در جدولهای کلمات متقاطع، پاسخ این کلمه بر اساس تعداد حروف خود واژه، ۶ حرفی است.
به انگلیسی
عبارات فوق دقیقترین معادلهای فعلی برای رساندن مفهوم این ترکیب عربی در زبان انگلیسی هستند.
به عربی
در زبان عربی، افعال فتماثل و فالتبس به عنوان هممعنیهای دقیق این واژه در بافتار شباهت و ابهام شناخته میشوند.
به فارسی
برگردان دقیق فارسی این عبارت فعلی «پس شبیه شد» یا «در نتیجه همسان و نامشخص گردید» است.
در قرآن
این واژه با همین ساختار صرفی در آیه ۱۶ سوره مبارکه رعد آمده است: «... أَمْ جَعَلُوا لِلَّهِ شُرَكَاءَ خَلَقُوا كَخَلْقِهِ فَتَشَابَهَ الْخَلْقُ عَلَيْهِمْ...» یعنی: یا آنها شریکانی برای خدا قرار دادند که بسان آفرینش او آفریدهاند و در نتیجه این آفرینشها بر آنان شبیه و مشتبه شده است؟
جمعبندی و توضیح کامل فتشابه
واژه «فتشابه» در اصل یک ترکیب فعلی عربی (حرف عطف ف + فعل ماضی از باب تفاعل) است که مفهوم اصلی آن شبیه شدن دو یا چند چیز به یکدیگر تا حد ایجاد ابهام، اختلاط و اشتباهپذیری است. این کلمه ریشه در سه حرف (ش ب ه) دارد و با کلماتی چون تشابه، مشابهت، شبهه و مشتبه همخانواده است.
کاربرد شاخص و دقیق این کلمه در متن قرآن کریم و در آیه ۱۶ سوره رعد است؛ جایی که سخن از شرکآورندگان به میان میآید که خلقِ بتها و معبودان باطل را با آفرینش الهی شبیه و مشتبه میپندارند. از این رو، واژه مذکور در متون دینی و عرفانی نمادی از عدم تمایز، ابهام شدید و حقایق قابل اشتباه به شمار میرود.