یعنی چه
آنابولیسم (Anabolism) یا سوختوساز سازنده، به مجموعهای از واکنشهای بیوشیمیایی در موجودات زنده گفته میشود که در آنها سلولها با مصرف انرژی، مواد ساده را ترکیب کرده و مولکولهای پیچیدهای مانند پروتئینها، چربیها و DNA را میسازند. این فرآیند برای رشد سلولی، ترمیم بافتها و ذخیره انرژی حیاتی است.
تلفظ
این واژه به صورت «آنابولیسم» (A-na-bo-lism) تلفظ میشود و استرس تلفظی آن روی بخش اول است.
در جدول
در جدولهای کلمات متقاطع، پاسخ این کلمه دقیقاً «انابولیسم» با ۹ حرف است. طراحان جدول ممکن است از معادلهای فارسی آن مانند «فراگشت» یا «فراساخت» نیز استفاده کنند.
به انگلیسی
واژه انگلیسی آن Anabolism است که از ریشه یونانی ana به معنی بالا و ballein به معنی پرتاب کردن گرفته شده است.
به فارسی
فرهنگستان زبان و ادب فارسی واژههای «فراگشت» و «فراساخت» را به عنوان معادلهای رسمی این اصطلاح زیستشناسی تصویب کرده است. در متون عمومیتر به آن سوختوساز سازنده یا بافتساز نیز میگویند.
نماد چیست
آنابولیسم فاقد یک نماد بینالمللی و استاندارد رسمی است؛ اما در زیستشناسی و نمودارهای بیوشیمیایی معمولاً با علامت مثبت (+)، پیکانهای رو به بالا به نشانه ساخت، سنتز مولکولی و در رویکردهای ورزشی با نماد عضلهسازی نمایش داده میشود.
معنی انگلیسی/خارجی
از نظر ریشهشناسی (Etymology)، این واژه مدرن علمی از ترکیب دو بخش یونانیِ «ana» (به سمت بالا / مجدداً) و «ballein» (پرتاب کردن / وضع کردن) پدید آمده که روی هم رفته مفهوم بالا بردن، نوسازی، تجمع و ساختوساز زیستی را در برابر تخریب سلولی معنا میکند.
جمعبندی و توضیح کامل انابولیسم
آنابولیسم یکی از دو بازوی اصلی فرآیند کلی متابولیسم (سوختوساز) در تمام موجودات زنده است. در حالی که بدن در فرآیندهای تخریبی (کاتابولیسم) مواد غذایی را تجزیه میکند تا انرژی آزاد شود، در فرآیند آنابولیسم از این انرژی آزاد شده استفاده میکند تا سلولها و بافتهای جدید بسازد، استخوانها را ترمیم کند و توده عضلانی را توسعه دهد.
به زبان ساده، بدون فرآیند آنابولیسم هیچگونه رشد، بازسازی و بقایی در دنیای زنده میسر نیست. ساخت پروتئین از اسیدهای آمینه در عضلات و یا فرآیند فتوسنتز در گیاهان، نمونههای بارزی از عملکرد آنابولیک در طبیعت هستند که ساختار و سازه موجودات زنده را پابرجا نگه میدارند.