یعنی چه
پولکدرختسانان (با نام علمی Lepidodendrales) یک راسته از گیاهان آوندی، غولپیکر و بدون دانه متعلق به خانواده پنجهگرگیان باستانی هستند که حدود ۳۰۰ تا ۳۶۰ میلیون سال پیش در دوره زمینشناسی کربونیفر میزیستند. تنه این درختان بلند (گاهی تا ۴۰ متر) به دلیل افتادن برگها، دارای الگوها و جای زخمهای لوزیشکل و منظم شبیه به پولک ماهی یا پوست تمساح بود.
تلفظ
این واژه از ترکیب سه جزء فارسی «پُولَک» (بافتی شبیه به فلس ماهی)، «دِرَخْت» و پسوند شباهت «سانان» (به معنی شکل و راسته در طبقهبندی زیستشناسی) تشکیل شده است.
در جدول
این کلمه دقیقاً دارای ۱۳ حرف (بدون احتساب فاصلهها) است و معمولاً در جدولهای کلمات متقاطع سخت و تخصصی به عنوان پاسخ برای سوالاتی نظیر «راسته گیاهان فسیلی دوره کربونیفر» یا «درختان باستانی منقرضشده» به کار میرود.
به انگلیسی
واژه علمی Lepidodendrales از ریشه یونانی Lepis (به معنی پولک) و Dendron (به معنی درخت) به همراه پسوند تخصصی راستهها گرفته شده است.
به فارسی
در متون دانشگاهی زیستشناسی و زمینشناسی ایران، از این اصطلاح ترکیبی دقیقاً برای برگردان نام علمی این راسته استفاده میشود. در کتابهای قدیمیتر گاهی به آنها «پولکپوستان درختی» نیز گفته شده است.
نماد چیست
در علم دیرینهشناسی، بقایا و فسیلهای این گیاهان نماد تحول بزرگ گیاهان آوندی روی زمین و شکلگیری اولین جنگلهای متراکم دنیا هستند. بخش عمدهای از ذخایر زغالسنگ امروزی کره زمین حاصل مدفون شدن همین گیاهان غولپیکر است.
جمعبندی و توضیح کامل پولک درخت سانان
عبارت «پولک درخت سانان» اصطلاحی کاملاً تخصصی در حوزههای گیاهشناسی، دیرینهشناسی و زمینشناسی است که به یک راسته از گیاهان درختی غولپیکر و منقرضشده به نام علمی Lepidodendrales اشاره دارد. این گیاهان باستانی که در دوره زمینشناسی کربونیفر (بیش از ۳۰۰ میلیون سال پیش) در باتلاقها و تالابهای اولیه زمین رشد میکردند، نقشی کلیدی در تاریخ تکامل گیاهان آوندی داشتهاند.
وجه تسمیه یا علت نامگذاری این اصطلاح فارسی، ساختار ظاهری تنه این درختان بلندقامت است. بر روی پوست تنه آنها الگوهای هندسی و لوزیشکل منظمی دیده میشد که در واقع جای زخم ناشی از ریزش برگهای قدیمی بودند؛ این الگوها شباهت بسیار زیادی به پولکهای ماهی یا پوست خزندگان داشتند و به همین دلیل در زبان فارسی به «پولکدرختسانان» معروف شدند.
بخش زیادی از معادن و ذخایر زغالسنگ امروزی در سراسر جهان، از بقایای فسیلشده همین جنگلهای انبوه پولکدرختسانان به وجود آمده است. این اصطلاح به دلیل ساختار متمایز و تعداد حروف خاص خود (۱۳ حرف)، گهگاه در جدولهای کلمات متقاطع و مسابقات اطلاعات عمومی نیز مورد توجه طراحان قرار میگیرد.